بیاد لنج ها و ناخداها ....

تو داريش

اَلا دیلُم خــدا دوُنـــه ، تو داریش ..... دل مُو سیت غــــــــزلخونه ،تو داریش

 

حسینو  اَ زده حـــــرف حســابی ..... همیشه سیمون اِیــمونه ، تو داریش

 

مُو وختی دیــــــرتُم حالُم خــرابه ..... دس و پام سرد و بی جونه ، تو داریش

 

اگرچه غــــــربتم یادُم نــــرهته ...... جدایی وَت نِ آســــــونه ، تو داریش

 

دلُم پر غصه یـــــهِ وختی نِ تیتُم ..... غم مُـــــــــو درد هــجرونه ، تو داریش

 

تموُم مُلک ایــــــــران بی تو بیدن ..... هَمی جـــــــــا کُنج زندونه ، تو داریش

 

تنوب و قَلعه و مِــلّی بشوشی ..... سی مُــو بختر وِ شمرونه ، تو داریش

 

اگر رودخـــــونه وُ نهری نــــــــداری ..... خــــــــور جن مثل کارونه ، تو داریش

 

سبخ زاری تــــو ، بی دار و درختی .... سبختم سیم گلــــــسون ، تو داریش

 

ســـر ظَهر و زِِرِِ سایه ی جهازل .... خــــــــدایا بهزه تــــــهرونه ، تو داریش

 

هَمی چی داری و هیچی نــــداری ..... اگر مشکل فــــــراونه تــــــــــو داریش

 

مُو هر چی هم بُگُم کم گفتِمه سيت ..... کـــــــرامت بی تو مجنونه ، تو داریش

 

                        ************************

داریش :یعنی دارنده آن صفت خوب و ارزنده هستی البته با تأکید

دوُنـــه : می داند ، آگاه است

دل مُو سیت : دل من برای تو ....

حسینو  اَ زده : حسین اگر این حرف را گفته، (منظور حسین روشن است که اول بار در سال 1376وقتی خبر شهرستان شدن دیلم در حسینیه اعلام شد واژه داریش را بکار برد و با صدای بلند گفت : داریش قاضی عسکر .....

سیمون اِیــمونه : برایمان می ماند و ماندگار می شود

مُو وختی دیــــــرتُم : من وقتی از تو دورم

غــــــربتم یادُم نــــرهته : اگرچه الان در غربت هستم اما تو را فراموش نکرده ام

وَت نِ آســــــونه : جدایی از تو سهل و آسان نیست

پر غصه یـــــه وختی نِتیتُم : دلم پر از غصه است وقتی پیش تو نیستم

مُـــــــــو : من

بی تو بیدن : بدون تو بودن

هَمی : همه ، تمام

تنوب و قَلعه و مِــلّی بشوشی : سه منطقه در شهر دیلم

سی مُــو : برای من

خــــــــور جن : خوری در جنوب شهر

سبختم سیم : سبخ زار تو هم برای من ....

ســـر ظَهر : ساحل ماسه ای و زیبای دیلم(ظهر یک کلمه عربی و به معنی زمین سخت و بلند که یک سر آن دریا و یک سر خشکی باشد و ...)

زِِرِِ سایه ی جهازل : زیر سایه لنج ها

بهزه : به از ، بهتر از ...

هر چی : هر چیز ، هر حرف و مطلبی

بُگُم : بگویم

کم گفتِمه : کم گفته ام ، حق مطلب را ادا نکرده ام

براي محسن

جز چین و شکن های نمایات لب ساحل ..... از آمدن و رفتن امــــواج چه حـــاصل ؟

 

تـــــکرار بُـــوَد زندگی من، همه تـــــکرار ..... فرسوده شدم،پیر شدم ای دل غافل

 

                          *********************

 

ســرِ توُ وُ شوُ قیل توُسوُن ........ ستاره سی تو ایچیدُم چه آسون

 

صُبِ گَه وُ شِکَلِ موج دریـهَ ........ مِنهِ طـــــارمهَ و بوی نــون تَبدون

 

                        **********************

 

دلی دادم که شایـــد دل بگیرم ..... میان قلب تـــــو منزل بگیرم

 

ندادی دل و لیکن دل شکستی ..... دلم را پس بده تا گِل بگیرم

 

                     *************************

 

بیوُ بــــارون سبخ زار دل مــوُ ..... بیابــــونه ، پرِ خـــاره دل موُ

 

همه اِیگن سبخ سنبل نِروُیه!..... بروُیهِ ، چون تِنهَ داره دل مو

 

                     *************************

 

بیا جانم که شـــارژم ته کشیده ...... کسی بدتر از این روزم ندیده

 

ستاره* یکصد و چهل باز ستاره* ..... کــــــد رمز از لبان تو چشیده

 

                     **************************

 

ســرِ توُ : بالای پشت بام

شوُ قیل : شب قیرگون ، شب تاریک

ایچیدُم : می چیدم

صُبِ گَه : صبح زود

مِنهِ : داخل

شِکَلِ : سرو صدا

نِروُیه : رویش نکند، سبز نشود

تِنهَ : تو را

پيامك

خيابــــــــــون ، زِر پتو يا مِـــــن اداره ....... سي كوُ آغــــــــــا گرفتاره چه كاره

خانم سر روُ اس اِيده سي رفيقش ...... كُــــــرك سر كيچه سي او بيقراره

فاطو كه نوُنسي دس چپ و راسشَ ....... بيو سي كو دو گوشي اِيسو داره

رضالـــــو پي گلهَ يا زر جــــــــهازل ....... پيام ايــــــده ، شوُ و روُ خوُ نداره

مِــــــــرُوُ ري سه مِــــــنِ صف نمازهِ ..... قنوت ايـــگه ، اس ام اس ايشماره

جناب دكــــــــتر و آغــــــــي مـــــهندس ..... اگهَ نـــــــوُمَ پيامي او خـــــــــــماره

مـــــــــدير كـــــــــــل ، معاون يا رئيسي ...... پيـــــــــامك داده وُ چشــــم انتظاره

يــــــه چيش خوبه سرل همه و زيره ..... دِيهَ هــــــــر كس خر خوشَ سواره

زِنــــل بـــــدتر و مـِـردل ، دخترل هيچ ...... خــــــــدايا ايي چه عصر وُ روزگاره

 

                         **************************

زر : زير

مِن : داخل ، توي

سي كو : نگاه كن ، ببين

سر روُ : در حال راه رفتن

ايده : مي دهد

سي : براي

كُرك : پسرك

سر كيچه سي : سر كوچه براي او

فاطو : فاطمه

نوُنسي : نمي دانست

دس : دست

بيو سي كو : بيا و ببين

اِيسو : حالا ، الان

رضالو : رضا

پي گلهَ : بدنبال گله

زر جهازل : زير موتور لنج ها

شوُ و روُ خوُ : شب و روز خواب ندارد

ِمرُوُ : مريم

ري سه : رو سياه(يك اصطلاح است)

ايگه : مي گويد

ايشماره : مي شمارد

نوُمَ : نيامد ، نرسيد

يه چيش : يك چيزش خوب است

سرل : سرها

و زيره : به زير است ، پايين است

ديهَ : ديگر

خر خوشَ : خر خودش را

زنل : زنها

مردل : مردها

دخترل : دخترها

ايي : اين

نگار10، دلنوشته ها

تيَت سوزه وُ رنگ فتنه داره .... لوُولتم سِرخ و خينش اِيباره

 

خدا دوُنه زرِ جوُمي كِلوُنت ..... خُرنگ كِر تشه يا نِشت ماره

 

              **************************

 

دو چشمت رنگ سبز شاد دارد .......... قدت هم جلوه ي شمشاد دارد

 

صداي تُپ تُپ قلـــبم كــــــنارت .......... نداي تيشه ي فرهـــــــــاد دارد

 

            ***************************

 

تيل سوُزت دل و دين موُنه بــرد ..... سفيدي زر بُتت جوُنمَ در آوُرد

 

لوُول سِرخت به وقت ليم خندهَ .... تمـــوم عقلُمَ دس بـــاد اسپُرد

 

             ****************************

 

تـــــــن تـــــــو مـــــــارك اســــــتانـدارد دارد ..... سراندر پاي تو ايزو مي بارد

 

خدا ، حيف است كسي با اين همه بيست ..... ز درس مــــعرفت تـجديد آرد

بهاره

بارون زده صحرا همه پر نقش و نگاره ..... دِرهَ وِ غنایشته ، گمونم مثِ پاره

دشت لیروُی نقطه وِ نقطش چه بحاله .... کَش تا کشِ کُهباد گُروُ وآبی دُواره

سه تشک و تِهی گیر شِنوُ مِن آوِ بارون .... بلبل و غزلخونیه ری شاخ کُناره

مِن دار و درخت غُوف اِیزنه گِزو و تِسوق ..... کُوکر سر آوُ گله و گله وِ قطاره

کُه بیکس و بیرات نگو محشر وُلا   ......... تا سیل ایکُنی جیکه و سیبات دیاره

جنگل عمری غلغله وابیده بیو سیل ....... ماشین و موتور راسکی هم بیش هُزاره

سَهکون و بُنی خاطر و بُن پیر و ابوذر ....... و تُولهَ و غاچ و گل سِرخُو ندیاره

چیپون زِرِ اِشکفتهِ ، بساطش همه جوره ..... غوریش غلُ چنتش پرُ ، او غصه چه داره

گُودر نجفوُ تا تِرسهِ خَرده علف تَر ...... تیزلهَ اِیکنهِ ، بُوره اِیدهِ ، وقت بهاره

رِیمُو دل خَش زینوُ وَ آورده و منزل ....... مُندوُ هَنی هم عشق کنیزوشَ دچاره

گُل سوُزی که دیدی وِری و سُفرتهَ بنداز ..... نهِ گرمِ وُ نه سردهِ ، هَویکوُ یه قراره

شَرتوُ ، دِ نِگو ، بسِ دیَ ، دلمونهَ بردی ..... حرفل تو خشن ، امّا تمومی که نداره

غنایشته : سر و صدا

کَش تا کشِ : سر تا سر

کُهباد : سمت شرق

گُروُ : آب راکد و تمییز ، برکه

دُواره : دوباره

سه تشک و تهی : نام دو پرنده

کُنار : کنار ، درخت سدر

غُوف اِیزنه : غلغله است ، جوش می زند

گِزو و تِسوق : نام دو پرنده کوچک

کُوکر :بلدرچین

کُه بیکس و بیرات : نام یک کوه و یک روستا در جنوب شهر دیلم

تا سیل ایکُنی : تا نگاه میکنی

جیکه و سیبات : نام دو سبزی خودرو در جنوب

دیاره : پیدا است

غلغله وابیده : بسیار شلوغ شده است

بیو سیل : بیا و نگاه کن

راسکی : براستی

هُزاره : بیشتر از هزارتا است

سَهکون و بُنی خاطر و بُن پیر و ابوذر : چند نقطه در اطراف دیلم

تُولهَ : نوعی علف خودرو در جنوب

گل سِرخُو : شقایق

ندیاره : پیدا نیست

چیپون : چوپان

زِرِ اِشکفته : زیر شکاف کوه

غوریش غلُ : قوریش در حال غل غل است

چنتش پرُ : توبره اش پر است

گُودر نجفوُ : گوساله نجف

تا تِرسهِ خَرده : تا توانسته علف تازه خورده

تیزلهَ اِیکنهِ : پریدن و خفتک انداختن حیوانات

رِیمُو دل خَش زینوُ وَ آورده و منزل: رحیم با خوشحالی با زینب ازدواج کرده است

بُوره اِیدهِ : صدای گوساله

مُندوُ هَنی هم : ماندنی هنوز هم ...

گُل سوُزی : نقطه سبزی

وِری : بلند شو

هَویکوُ یه قراره : هوا یه حال و ثابت است

شَرتوُ : تخلص شاعر و به معنی پس از باران

دِ نِگو : دیگر نگو

بسِ دیَ : بسه دیگه

حرفل تو خشن : حرفها و سخنان تو خوش است

نوستالوژي

بياد كيجه يل تنگ قديمي .... بياد آدمل پاك و صميمي

 

بياد بوي كهَ گِل بوي بارون  ... كنار منقل و چلّي زمسون

 

بياد غل غل غوري كِر تش .... كمي خرما و ارده و دلي خش

 

بياد دُوگ دريهَ و توسون  .....  صبح ناشتا و بوي عطر تَبدون

 

بياد قليه يا مچبوس ماهي .... يه چُرتي بعدشم گيلاس چاهي

 

بياد سرز و هامور و سبيتي ... هداك و ساليه و صيد خيطي

 

بياد اِيــــدوُ و بيت ال مدينو .... صداي شرّريه كِل دي سكينو

 

بياد اُو هَوي شرجي ساحل ... زمينل خيس و زنديمون پر گِل

 

بياد شهر بي دوز و سياست ... كجاش دعوا و جر بي سي رياست؟

 

بياد يار يار زير ظِلال  .............. نداي شرو ايِدادُم پرو بال

 

بياد هُو كِلي و خِسه چالك ..... كُناري نون خشك و پنگ خارك

 

بياد داستان دي هَديدان ........ ز ب بسم اله و تا نون پايان

 

بياد تش تنير و نون تيري ........ تِكون و خشكك و كُمبك پنيري

 

بياد سِيف و بازار شمالي ....... جهازل مايكي ، دُُومل غزالي

 

بياد شآلوُ و گرگور و گَبكاب ..... بــــِرك نغدا حسين و پشت دولاب

 

بياد خور جن خور بوهله  ....... ختيروك و بيآ بي گله گله

 

سخن كوتاه كُنم غم بي شماره ... دلُم سي كُنج ديلُم بي قراره

 

كيجه يل : كوچه ها

آدمل : آدمها

كهَ گِل : كاه گل

تش : آتش

خش : خوش و خرم

دوگ دريهَ : آرامش كامل دريا

تَبدون : نوعي نان محلي خوشمزه

مچبوس ماهي : دم پخت ماهي

سرز و هامور و سبيتي : چند نوع ماهي خليج فارس

هداك و ساليه و صيد خيطي : چند روش صيد ماهي در جنوب

اِيــــدوُ : تابي كه بهنگام حج در منزل حاجي برپا مي شود

بيت ال : بيت نوعي نحوه شعر خواني محلي است كه بيشتر زنان در مراسم شادي مي خوانند

 

شرّريه كِل : صداي ممتد و ادامه دار كل

اُو هَوي : آب و هواي

زنديمون : تمام زندگي ما

يار يار : نوعي آواز و شعر خواني محلي

 

ظِلال : سايبان لنج

ايِدادم : به من آن حس و حال را مي داد

هُو كِلي و خِسه چالك : دو بازي محلي قديمي

 

كُناري : بخشي از پايين تنه تن پوش بچه ها كه آنرا جمع كرده و در آن خوراكي خور را مي گذاشتند

دي هَديدان : سوژه متل هاي مادر بزرگ هاي ديلمي

 

تش تنير : آتش تنور

تِكون و خشكك : دو نوع نان محلي

كُمبك : يك مقدار كم

سِيف : اطراف گمرك قديم كه لنج ها جهت تخليه پهلو مي گرفتند

جهازل مايكي : لنج هاي صيادي

دُُومل غزالي : تورهاي مخصوص صيد ماهي راشگو

شآلوُ : مرغ دريايي

گرگور : قفس هاي سيمي  مخصوص صيد ماهي

 

گَبكاب : خرچنگ

بــــِرك نغدا : كنار يا جنب ناخدا

دولاب : فرمان لنج

خور جن و خور بوهله  : دو خور در جنوب شهر ديلم كه محل صيد ماهي مي باشد

ختيروك و بيآ : نام دو نوع ماهي در جنوب

 

 

 

 

به یاد کلاغا

حاج علي مرادي بومي سراي بزرگ جنوب و خالق منظومه ماندگار كلاغا در سن 87 سالگي و پس از نيم قرن خدمات ادبي ارزشمند به ديار باقي شتافت و چند بيت زير براي بزرگداشت وي توسط اينجانب سروده شده است. جهت كسب اطلاعات بيشتر به وبلاگ سلت آدرس زير مراجعه شود:

http://www.chileh0.blogfa.com/

 

كلاغل مي چه داغي دارين امرو... و مرگ كي سراغي دارين امرو

گمونم حاج عليمون پر كشيده ... چه غرغو توي باغي دارين امرو

 

پسين جمعه بي  ، يا روز محشر ..... قيومت بي بپا الله و اكبر

محرم بي همه بيدن سيه پوش .... سي دشتي روز عاشوراي ديگر

 

كلاغل حاج علي مرد خدا بي ...شو و روزش گرفتار دعا بي

چقه او ساده بي و بي ريا بي...تموم دشتي ب ي او آشنا بي

 

حيف و صد حيف نهنگي و گل آبي...زندگي سي مو و تو خين دل آبي

روح او فر كه و تا اوج خدا ره .... كمرم زير غم رفتن او  سي چه خل آبي

 

درياي صداقت و صفا رفت ... استاد سخن ، مرد خدا رفت

در اوج بزرگي و تواضع ..... پرواز نمود و بي صدا رفت

گنبد نمکی دشتی به روایت تصویر

جهت تماشای بقیه تصاویر به آدرس زیر مراجعه شود

http://www.ghabe-negah.blogfa.com

 

 

بـــه کـــجــا چــنــیـن شـتابــان

نوشتن هم مثل سرودن شعر است ، چرا که می بایست حال نوشتن داشته باشی و بقول خودمانی « سیت بیایِ » .

آدم بعضی وقتها حس و حال نوشتن پیدا می کند و بدون اینکه بخواهی به خودت فشار بیاوری مطالب در ذهنت رژه می روند ، فقط کافی است قلمی و کاغذی یا صفحه کلید کامپیوتری گیر بیاوری تا قلمت بر صفحه سپید کاغذ و یا انگشتانت بر صفحه کلید کامپیوتر به رقص در آید و تا آنجا پیش می روی که خسته شوی یا عاملی بیرونی تو  را بخود بیاورد ، مثلاً نهره دلخراش کدبانوی خانه یا فلان برنامه تلویزیون یا رادیو ، که در نهایت از حال و هوای نوشتن خارج می شوی؟!

گاهی اوقات هم می شود که از نگارش دو سطر عاجز هستی ، که باید گفت « سیت چی نیایِ »

چند روز پیش به اتفاق یکی از دوستان گذرم به ساحل دیلم افتاد ، منطقه ای که امروزه به پلاژ ساحلی معروف شده است ، همان « سر ظَهر » قدیم ، محدوده ای بین «خور یُفرهَ و خور جن» به طول تقریبی 1700 و عرض متوسط 500 متر که توسط ما آدم ها هر روز تنگتر و تنگتر می شود ، ساحلی که دیگر اثری از پرواز « شالو ها » تجمع « تینک ها » رد پای « کموتری » و حتی سوراخ های حفاری شده توسط « گبگابهای تیزپا » را در آن مشاهده نمی نمایید و تا چشم کار می کند اثر چرخ ماشین ها و موتورسیکلت ها را می بینی که تا پاسی از شب آنجا را شخم می زنند و بطریهای خالی نوشابه و پلاستیک های چیپس و پفک که نمادی از دنیای ماشینی امروزه است؟!

این روزها همه چیز تغییر کرده است ، از آدم ها گرفته تا محیط دور و بر ما ، دیگر بوی « سِک » دریا به مشام نمی رسد ، آثاری از تورهای « چه وری » به چشم نمی خورد و از « سالیهَ و سیلک » خبری نیست ؟! « میدار ختیروکی » جای خود را به لنسر داده و البته دیگر کسی حوصله صید و صیادی ندارد ، همه منتظرند که وانت های هندیجانی ماهی و میگو بیاورند تا دورش جمع شوند و مایحتاج خود را خریداری کنند ، نام و طعم غذاها هم عوض شده و سمبوسه و فلافل شرقی رنگ و طعم غربی گرفته اند ؟! « سمبوسه پیتزایی » « بالی فلافل » و ...

به کجا اینچنین شتابانیم ؟! چرا با این سرعت از گذشته و فرهنگ نیاکانمان فاصله می گیریم ؟!چرا می خواهیم ماهیت همه چیز را تغییر بدهیم ؟!

پوشش و لباسمان در یک فرآیند زمانی بکلی غربی شده ، خوردنی ها و نوشیدنی ها رنگ و بوی فرنگی گرفته اند و جای « گِرده و بَلبَل » را با فست فود پر کرده ایم ، در مکالمات روزمره تا یکی دو کلمه انگلیسی بلغور نکنیم طرف مقابلمان متوجه منظور ما نمی شود؟!

بچه یمان را به سمت و سویی سوق داده ایم که بیشتر و بیشتر چهره غربی پیدا کرده اند؟! ورزش ها و بازیهایمان کاملاً وارداتی است و بجای «هفت سنگ و اسخون » بدنبال هندبال و بیلیارد هستیم؟!

در کنار دریاییم اما از آب وحشت داریم ؟! با دریا بیگانه شده ایم ، نوجوان و جوان ما از دریا می ترسد ، باور کنیم اکثر نوجوانان و جوانان بندری شنا بلد نیستند ولی تکواندو و بولینگ را فوت آبند؟!

جای تعجب اینجاست که ملوان امروزی هم شنا نمی داند ، او اسامی قطعات لنج را نمی شناسد ، «بیس» را با بیست اشتباه می گیرد و « ماچله » را جور دیگر تفسیر می کند ؟!

در هیچ لنجی نان گرم طبخ نمی شود ، فقط کارتن های نان بلوری است که می آید و خالی می شود؟! دال عدس جایش را به خاویار بادمجان داده و بجای « مچبوس سکن » تن ماهی زینت بخش سفره ها شده است ؟!

از هیچ کوچه و محله ای بوی ماهی « من تنیری » و خورش قاورمه استشمام نمی شود و هر کجا بو می کشی بوی تند سوسیس و همبرگر را احساس می کنی که در روغن سوخته تفت داده می شود؟!

در متل ها دیگر اثری از «نمکی و دی هدیدان» نیست و ترجمه قصه های دیگر کشورها را برای بچه هایمان زمزمه می کنیم ، جای لالایی های قدیم هم با موسیقی تند غربی و اشعار بی محتوای ساسی مانکن و ... پر شده است ، حال چه توقعی که کودک امروزی از گذشته والدینش آگاهی داشته باشد؟!

فکر می کنیم همه وقتمان صرف کار می شود اما خوب که دقت می کنیم متوجه می شویم که بیشتر دور خودمان چرخیده ایم ، بدون آنکه بازدهی داشته باشیم، اوقات فراغتی هم در کار نیست ، هر قدر هم کار می کنی باز یک جایش می لنگد ، باز کم می آوری ؟! قسط مسکن ، ماشین ، یخچال و پول آب ، برق ، تلفن و ....

اصلاً و ابداً حوصله بحث و گفتگو  نداریم و بعد از بیان چند جمله که اغلب ناقص و دست و پا شکسته ادا می کنیم خسته شده و بدنبال یک جای دنج می گردیم تا فارغ از دغدغه های دنیای ماشینی در سکوت مطلق به استراحت بپردازیم ؟!

استراحت برای کاری که نمی دانیم ثمری در پی داشته یا خیر؟!

چه باید کرد ؟! این ارمغان دنیای جدید است ، خستگی ، بی هویتی ، سردرگمی ، سیاست زدگی ، ناامیدی، یأس و در نهایت فرار از اجتماع و گوشه گیری؟!

البته فکر نکنیم که در جای دیگری وضع از اینجا بهتر است، نه ، آسمان همه جا همین رنگ است%

در کنار هم هستیم ولی نسبت به هم بیگانه ایم ، از یگدیگر خسته شده ایم ، با هم گفتگو می کنیم اما افکارمان جای دیگری است ، « می خندیم اما نه از درون ، می سوزیم اما نه از برون »

چند نفر دور هم نشسته ایم ، اما فاصله ها از آنجا تا کوه قاف است ، یکی با گوشی موبایلش ور می رود ، دیگری مشغول جویدن ناخن است ، آن یکی با تلفن صحبت می کند و به مخاطبش فحش و ناسزا می گوید و اگر تازه واردی سلام دهد فقط با تکان دادن سر یا دست جواب میدهیم و در آخر هم یکی یکی خاموش و بی صدا ، بدون خداحافظی از هم جدا می شویم.

 خلاصه عجیب آشفته بازاری دچار شده ایم و عجب شیر تو شیری شده است این زمانه ؟!

همه حیران و پریشانیم و نمی دانیم چه مرگمان است ؟! حوصله خواندن روزنامه و کتاب را که اصلاً نداریم و هر از چند گاهی به صفحه کامپیوتر نگاهی می اندازیم تا با عناوین اخبار روز بیگانه نباشیم که این هم از سر عادت است نه برای کسب آگاهی از اوضاع و احوال پیرامون خویش

در هنگام صحبت کردن با هم به حرف های طرف مقابل هیچ توجه ای نداریم و فقط در فکر آن هستیم که جملات بعدی که قرار است بر زبان بیاوریم را آماده کنیم ، حالا چه با ربط باشد یا بی ربط فرقی نمی کند؟!فقط قلمبه ، سلمبه و دندانگیر باشد ، همین کافی است ، چون رقیب هم دنبال همین رویه است ، او هم مشغول مرتب کردن مطالب بعدی خودش است و بس ، بقول زنده یاد اخوان ثالت: از تهی سرشار ، جویبار لحظه ها جاریست ....

واقعاً به کجا چنین شتابان ؟! به قهقرا ؟! براستی چاره چیست ؟! چه باید کرد؟! برای برون رفت از این چالش چه راهکاری لازم است؟! این روند تا کی و کجا امتداد خواهد داشت؟! آیا به خود خواهیم آمد ؟! آیا می شود گذشته را بنحوی صحیح با حال و آینده پیوند زده و درس ها و تجربیات گذشته را سر لوحه زندگی آینده قرار داد؟! آیا صداقت و صمیمیت های گذشته  نمی تواند راهگشای حال و آینده باشد؟! من که امیدوارم % شما چطور؟

 

                           ********************************************

 

سیت بیایِ : بر زبانت جاری شود

سیت چی نیایِ : چیزی برای گفتن نداری

سر ظَهر : ساحل ماسه ای دیلم در گویش قدیم

خور یُفرهَ و خور جن : خورهای شمالی و جنوبی در شهر دیلم

شالو ها : مرغان دریایی

تینک ها : نوعی پرنده کوچک دریایی

کموتری : نوعی پرنده دریایی بزرگتر از تینک به رنگ سیاه و سفید

گبگابهای تیزپا : خرچنگ های ساحلی که بسیار تند حرکت می کنند

سِک : بوی ماهی

چه وری : نوعی صید به روش راه بند

سالیهَ و سیلک : نوعی تور صیادی و ظرف نگهداری ماهی صید شده

میدار ختیروکی : نوعی وسیله قلاب و نخ برای صید ماهی

بالی فلافل : فلافل با محتوای کالباس

گِرده و بَلبَل : دو نوع نان محلی در دیلم

هفت سنگ و اسخون : دو بازی قدیمی کودکان دیلم

بیس : چوب و تخته اولی که لنج روی آن ساخته می شود

ماچله : تدارکات و مواد غذایی همراه لنج

مچبوس سکن : دمپخت با ماهی سکن

من تنیری : ماهی شکم گرفته که با آتش تنوز پخته شده باشد

نمکی و دی هدیدان : دو شخصیت در قصه های قدیمی مردم دیلم

نــیــمـه خــالــی لــیوان

 

اصولا" این روزها عادت کرده ایم همواره نیمه خالی لیوان را مشاهده و بر اساس آن قضاوت کنیم؟!

اصلا" باید گفت انتقاد مخرب و منفی نگری باب شده است و دیگر کمتر به نیمه پر نگاه می کنیم؟! راستی چرا و به چه علت اینگونه شده ایم؟!

بالاخره اولاد آدم جایز الخطاست و در کنار نقاط قوت متعدد ضعف هایی هم ممکن است داشته باشد امّا سر جمع شاید شاخص های مثبت غالب باشد.

متأسفانه سبک و سیاق انتقادات هم تغییر یافته و بعضا" به مرحله کینه ورزی و تخطئه کشیده می شود؟!

ای کاش می توانستیم عادت کنیم در کنار هر انتقاد ، پیشنهاد و راهکار لازم را نیز ارائه بدهیم یا حداقل انتقاداتمان کمی تا قسمتی منصفانه تر و مؤدبانه تر باشد؟! واژه های بفرما ، بنشین و بتمرگ هر سه یک معنا و مفهوم را می رسانند امّا تبعات بفرما تا بتمرگ از عرش تا فرش است%

اگر کمی دقت کنیم متوجه خواهیم شد امروزه بیشتر انتقادات آن هم از نوع مخرب ، متوجه کسانی است که تلاش بیشتری در اصلاح امور و انجام خدمات سازنده دارند ، البته این موضوع یک اصل کلی و فراگیر نیست ولی با اندکی تأمل و تیزبینی صحت مطلب فوق مورد تأیید قرار خواهد گرفت.

انتقاد خوب می باشد و بیان عیوب افراد لازمه پیشرفت و ترقی فرد را فراهم خواهد نمود البته و صد البته اگر از سر خیر خواهی و حسن نیت باشد ، اگر انتقادی را مطرح می کنیم در مقابل پیشنهاد هم بدهیم ، مسلما" اثرش و بازده آن چند برابر خواهد شد. چرا که اگر مخاطب انتقاد اهل تعامل و اصلاح باشد سعی می کند از لابلای انتقادات خود را محک بزند و نقاط ضعف و قوت خویش را بسنجد و در رفع معایب و تقویت محاسن بکوشد.

باز جای تأسف است که بعضی از افراد پیشرفت و تعالی خود را در در این می بینند که بهر نحو ممکن رقیب را از چرخه خارج کنند و  با بالا رفتن از دوش طرف مقابل پله های ترقی را به یکباره و چند تا چند تا طی نمایند و همین امر منجر به ظهور این پدیده می شود که برای حذف رقیب به بی شرمانه ترین و ناجوانمردانه ترین روش ها متوسل شوند؟!

فلانی ضد انقلاب است ، ضد ولایت فقیه است ، ضد نظام است و در نهایت ضد خدا و پیامبر و کافر حربی می باشد ، اگر این اتهام کارساز بود که هیچ ، اگر نشد ، اتهامات ناموسی و اخلاقی مطرح می شود که آن وقت خر بیار و باقلی بار کن ؟!

آدمهایی از این دست که مروج اینگونه تهمت ها و انگ ها در جامعه می باشند کم نیستند ، فقط کافی است به دور و برمان نگاه کنیم تا به صحت و سقم این ادعا پی ببریم.

آخر در مملکتی که داعیه اسلامی بودن دارد و اسلامیت اولا بر همه اصول کشور است چرا باید شاهد اینگونه مسائل باشیم ؟! دین مبین اسلام و پیامبر صلح و دوستی ما بنای دین را بر مکارم اخلاق می داند و در آیات مبارک قرآن کریم و احادیث موجود بارها و بارها بر اخلاق تأکید شده است ، پس چرا باید شاهد اینگونه رفتارهای وقیحانه باشیم؟!

قوانین حقوقی و کیفری ما بر برائت افراد استوار است و اول قدم را تبرئه فرد می داند مگر آنکه خلافش ثابت شود ، نه اینکه از ابتدا شخص را محکوم کنیم بعد دنبال آن باشیم که برایش جرمی بتراشیم؟!

اگر می توانستیم جامعه را به سمت و سویی هدایت کنیم که تک تک افراد اجتماع بدنبال کسب فیوضات و آموزش حسنات باشند آنوقت خودبخود به مدینه فاضله یا آرمان شهری که متصور است می رسیدیم که دور از انتظار هم نخواهد بود.

سعدی علیه رحمه در گلستان بی خزانش می فرماید :سگ اصحاب کهف روزی چند ، پی نیکان گرفت و مردم شد البته در جای دیگری هم دارد که : پرتو نیکان نگیرد آنکه بنیادش بد است ، تربیت نااهل را چون گردکان بر گنبد است ، پس در عین حالیکه تربیت نااهلان سخت و بسیار دور از ذهن است امّا محال نیست و همنشینی با انسانهای فرهیخته می تواند ماهیت وجودی افراد را تغییر داده و ختم به خیر نماید و در این خصوص نیز داستانهای آموزنده ای در ادبیات فارسی وجود دارد که در حوصله این مقال نمی گنجد.

ادامه این مطلب مرا به یاد خاطره ای انداخت که ذکر آن خالی از لطف نیست:

خدا بیامرزده مرحوم عبدو، عمری با خارجی ها در ایستگاه کنترل دریایی دیلم کار کرد امّا تنها چیزی که از آن جماعت اجنبی آموخت فحش ها و ناسزاهایی بود که گاه و بیگاه نثار هم می کردند، عبدو حتی یک جمله ساده انگلیسی هم یاد نگرفت، در عوض رحمانو مدتها بعد از عبدو در آن ایستگاه مشغول بکار شد ولی با پشتکار و جدیت مکالمه کامل زبان انگلیسی را آموخت و توانست بعد از خروج انگلیسی ها از ایران با آن اندوخته زبانی مورد توجه لنجداران قرار بگیرد تا بعنوان مترجم در کشورهای همسایه مشکلات ارتباطی آنها را مرتفع نماید.

این حکایت را گفتم تا مدرکی باشد بر این ادعا که آدمی همان جور یاد می گیرد که می خواهد ، اگر دنبال کسب فیض باشد می شود رحمانو و اگر در پی وقت گذرانی و ناسزاگویی بگردد لاجرم عبدو خواهد شد، بنابر این چه بهتر در این چند روز زندگی سعی و تلاش ما بر درک نقاط مثبت افراد باشد و کمتر بدنبال ضعف ها بگردیم چرا که اگر غیر از این باشیم مطمئنا" قضاوت دیگران هم نسبت به ما فرق خواهد کرد.

عیب کسان منگر و احسان خویش ... دیده فرو بر به گریبان خویش

آدمی اگر بخواهد می تواند از فرشته هم فراتر رود چون به شهادت تاریخ انسانهایی را می شناسیم که همّت کردن و به تزکیه نفس پرداختند و توانستند به جایگاه ویژه برسند و اعجاز کنند.

مثال نیمه خالی لیوان را هم بدین علت طرح کردم چون اینروزها بصورت یک سوژه کلی در جامعه مطرح است و هر کس بنا به فراخور حال خود از آن استفاده می کند ولی در مجموع یک لیوان نصفه از دو قسمت تشکیل شده است ، یک بخش پر در پایین و یک قسمت خالی در بالا و اگر با دقت نگاه کنیم هر دو بخش را بصورت پیوسته ملاحظه خواهیم نمود ، پس شاید همان نیمه پر هم بتواند پاسخگوی تشنگی ما باشد ، زیاد به این فکر نکنیم که کی می گوید ، به آن بیندیشیم که چه می گویند ، به پدر و مادر و ایل و تبار افراد هم کاری نداشته باشیم که بقول سهراب : نسب ما شاید به زنی ... در شهر بخار برسد ، بالاخره خدایی هست که از رگ گردن به ما نزدیکتر است و نیک بر اعمال ما اشراف دارد و او در روز جزا قضاوت می کند ، نه هیچ کس دیگری%

سخن آخر آنکه : خداگونه ببینیم ، خداگونه بیندیشیم و اگر خواستیم قضاوت کنیم قضاوتمان خداگونه باشد%

زنـــــــــــدگــــی ســگــی

کافی است کمی به دور و بر خود نگاه کنیم تا انواع و اقسام زندگیها را لمس نماییم ، زندگی شاهانه ، زندگی فقیرانه ، زندگی معمولی ، زندگی معنوی ، زندگی زاهدانه ، زندگی عارفانه ، زندگی عاشقانه ، زندگی نکبتی و در نهایت زندگی سگی

زندگی سگی هم بالاخره نوعی زندگی است که در جوامع امروزی معنا و مفهوم پیدا نموده است.

زندگی سگی یک مفهوم عمومی است و به نوعی از زندگی اطلاق می شود که اوج فلاکت و بدبختی یک فرد در جامعه را نشان میدهد امّا من امروز می خواهم از یک زندگی به تمام معنا سگی با شما صحبت کنم ، زندگی از نوع عشق متقابل انسان و سگ ، آن هم نه یک سگ ، نه دو سگ ، بلکه دهها سگ.

قدیمی ترها ، البته قدیم قدیم هم نه ، حتی افراد جوانتر نیز حیدر را خوب می شناسند و او را حتما" دیده اند ، پیرمردی ژولیده با ریشی انبو که همواره گونی پر از نان و استخوان را بر دوش می کشید و بارها و بارها در مسیر دیلم تا بویرات و روستای شیخ زنگی در تردد بود ، در تردد بود چون دیگر نیست و به قول خودش: چشمانش سو ندارند و نمی تواند به شهر برود و همین موضوع موجب شده تا خیلی از سگهایش از گرسنگی تلف شوند.

حیدر ، پیرمردی تنها در گوشه ای از همین دیار ، چند کیلومتری بندر دیلم در روستا خالی از سکنه شیخ زنگی ، البته او از تنهاییش ناراحت نیست چرا که دور و برش را چندین و چند سگ پر کرده اند ، سگهایی که به گفته حیدر از خیلی از ما آدمها باصفت تر و وفادارترند ، سگهایی که هیچ توقعی از حیدر ندارند ، اگر از گونیش پاره نانی یا تکه استخوانی که از سطل زباله کبابی اکبر پهلوان یا ... جمع آوری کرده جلویشان انداخت با علاقه می خورند و اگر مثل اینروزها نتوانست به شهر برود و چیزی تهیه کند او را ترک نمی کنند و آنقدر در کنارش می مانند تا از گرسنگی تلف شوند و  یا مورد اصابت ساچمه تفنگ بچه ای بازیگوش قرار گیرند که بصورت گذرا پا در حریم خصوصی حیدر گذاشته است و این موضوع به عینه ثابت شده بنحوی که هم اکنون تعداد سگهای حیدر به چند قلاده تقلیل یافته است چون جای جای منزل حیدر گورستان سگهای ازبین رفته است که خودش به ما نشان میداد.

 

وقتی وصف حیدر و زندگی منحصر بفرد او را از زبان حاج عبدالکریم شنیدم بسیار علاقه مند گشتم او را از نزدیک ببینم و گپ و گفتی با وی داشته باشم که این خواسته خوشبختانه در آخرین روز سال 1388 محقق شد و من در معیت یکی از دوستان و حاجی ، روز 29 اسفند مسیر دیلم تا بویرات و بعد از آن روستای شیخ زنگی را پیمودیم تا در گوشه ای از روستای مخروبه شیخ زنگی به خانه حیدر برسیم ، خانه ای بدون در و دیوار ، سرویس بهداشتی و حداقل امکانات زندگی ؟! تنها چیزی که رنگ و بوی امروزی به آنجا میداد وجود کنتور آب و برقی بود که مدتها بلااستفاده به حال خود رها شده بود .

از دو اطاق پابر جا در آن محدوده که هر دو فاقد شیشه و امکانات رفاهی می باشند یکی با قفل و زنجیر بسته شده و طبق گفته حیدر آن اطاق متعلق به خواهرش بوده که سالها قبل بعد از چند بار مارگزیدگی فوت کرد و اطاقش کماکان بسته باقیمانده است.

اطاق دیگری که مملو از خرت و پرت است محل استراحت حیدر می باشد، اطاقی که حتی یک زیر انداز ساده در آن بچشم نمی خورد و کف خاکی آن آنقدر با پنجه سگها گود گشته که تبدیل به چاله شده است و وقتی از حیدر سؤال کردم که در کجای این اطاق میخوابی او با دست به همان چاله اشاره کرد، حیدر گفت من در همین جا دراز می کشم و تیله هایم(منظور سگهایش می باشد) در اطرافم می خوابند ، حیدر بیان داشت در شبهای سرد زمستان تنها بالاپوش او دستان گرم سگهایش بوده تا وی از سوز سرما ازبین نرود و همین روابط متقابل باعث شده است که همان اندک غذایی را که حمید برایش می آورد با سگهایش تقسیم کند.

حیدر آن روز از خاطرات گذشته اش برایمان گفت ، دوران کودکی و جوانیش را ترسیم کرد و از سختی ها و ناملایمات زندگیش صحبت نمود و حتی امید و آرزوهایش را شرح داد.

در لابلای حرفهای حیدر ردی از زیاده خواهی وسیاست ندیدم و وقتی از اوضاع و احوال مملکت پرسیدم ابراز بی اطلاعی کرد ، در اطراف حیدر نه خبری از رادیو بود نه تلویزیون ، حتی اثری از ساعت هم دیده نمی شد چرا که زمان برایش مفهوم نداشت، او هیچ توقعی از احدی نداشت و از کسی هم گله مند نبود ، حتی از ما هم کمکی طلب نکرد ، حیدر  هیچ وقت ازدواج نکرده ولی به زندگی امید داشت و این امید را از صدها بطری پر از آب می توان حدس زد که در گوشه و کنار خانه حیدر پراکنده است چون او بطریها را برای روزهای بی آبی نگهداری می کند ، حیدر گفت که حدود چهار سال است که حمام نکرده و پوست دست و پایش چنان زمخت شده بود که نیش افعی هم به آن کارگر نیست. حیدر از زندگیش راضی بود و این رضایتمندی مسیر زندگی نکبت بار سگی را عوض میکرد ، اینجا بود که بیاد این قطعه شعر از شیخ اجل سعدی افتادم که :

گر نبود بالش آکند پر ..... خواب توان کرد حجر زیر سر

ور نبود دلبر همخوابه پیش ..... دست توان کرد در آغوش خویش

واین شکم بی هنر پیچ پیچ .... صبر ندارد که بسازد به هیچ

 

حیدر از فک و فامیلش هم ناراضی نبود ، نسبت به آنها ابراز ارادت می نمود و از اینکه هر از چند گاهی به او سر می زنند و غذایی برایش می آورند شکرگزار بود ولی معتقد بود سگهایش بیشتر از همه او را دوست دارند ، سگهایی که هر وقت حیدر به شهر می رفت او را از خانه تا بویرات مشایعت می کردند و از ابتدای روز تا غروب در طرفین جاده می ماندند تا حیدر برگردد که او را تا روستا همراهی کنند.

شاید باورش سخت باشد امّا حاج عبدالکریم می گفت : یک بار با چند ماشین می خواستیم سری به روستا بزنیم و در بین راه حیدر را با خود سوار کردیم تا به خانه اش برسانیم با اینکه شب شده بود و هوا هم کاملا" تاریک بود وقتی اولین و دومین ماشین از کنار سگهای حیدر که در اطراف جاده منتظر او بودند گذر کرد سگها هیچ عکس العملی نشان ندادند امّا تا ماشین ما که حامل حیدر بود از آنجا رد شد تمامی سگها بلند شدند و شروع به عو عو کردند و دنبال ماشین حیدر تا منزل دویدند ، آنها بوی حیدر را بخوبی حس می کردند و همین رفتار سگها همگی را متعجب نمود.

با تاریک شدن هوا ما که مثل بقیه خلق الله به نورهای مصنوعی عادت داریم حیدر و دنیای منحصر بفرد او را به خودش واگذار نموده و به برای صرف کباب مرغ هورمونی روانه منزل یکی از دوستان شدیم .

آری آدمی همه جور می تواند زندگی کند که زندگی سگی به سبک و سیاق حیدر هم نمونه ای از آن می باشد پس مهم نوع زندگی نیست مهم این است که تا آنجا که میتوانیم به همنوع خدمت کنیم که عبادت بجز خدمت خلق  نیست و اگر نتوانستیم حداقل مثل حیدر باشیم و به کسی ضرر نرسانیم%

خـــدای مهربـــان مـــن

         " There 's probably no god . now stop worrrying and enjoy your life "

چنانچه در تصویر بالا ملاحظه می نمایید جمله فوق مدتی است که از طرف انجمن ناباوران انگلیس روی تعدادی از اتوبوسهای شهری در لندن و چند شهر دیگر انگلستان نقش بسته و معنا و مفهومش این است که : « احتمالاً هیچ خدایی وجود ندارد. حال که چنین است نگرانی را کنار گذاشته و از زندگی لذت ببرید ».

جالب اینکه شبکه تلویزیون فارسی بی بی سی در گزارشی که در چند نوبت پخش شد به موضوع مذکور اشاره نمود و با تعدادی از اهالی لندن در این خصوص مصاحبه انجام داد و اکثر مصاحبه شوندگان بیان داشتند : ما به خدا معتقدیم اما مخالفتی هم با این اقدام نداریم چرا که آنرا بنوعی باعث تقویت خداباوری در بین اجتماع می دانیم ؟!

براستی چه انگیزه ای موجب شده است تا عده ای هزینه کنند که اینگونه عبارات کفر آمیز در دید عموم قرار گیرند؟! چرا آنها خدا را سدی در برابر لذت بردن از دنیا می دانند و برای استفاده بیشتر لز دنیا وجود خداوند سبحان و بخشنده را نفی می کنند؟!

همان خدایی که انجیل در توصیف او می گوید « در ابتدا کلمه بود و کلمه نزد خدا بود و کلمه خدا بود...» چرا اینچنین مورد وحشت عده ای قرار می گیرد که دنیای بی خدا را دنیای لذت و شادابی بدانند که با وجود خدا محقق نمی شود؟!

آیا نشان دادن چهره ای خشن از خداوند در بعضی از ادیان مانند یهودیت و تنزل جایگاه پروردگار عالم در حد یک انسان معمولی در عهد عتیق که به زمین می آید و با یعقوب کشتی می گیرد و از یعقوب شکست می خورد و یا خدایی که فرزندی داشته و برای بخشش و رستگاری دیگر انسان ها وی را به صلیب می سپارد ، نمی تواند یکی از دلایل گرایش به بی خدایی باشد؟!

خدای ما بسیار قدرتمند تر از این ادعاهاست و اصلاً نمی توان و نباید او را در قالبی قرار داد ، خدای ما خدایی بخشنده ، رحمان و رحیم است . او جهان را آفریده تا آدمی از آن متنعم گردد نه اینکه زجر بکشد. ( اوست خدایی که همه آنچه از نعمتها در زمین وجود دارد را برای شما آفریده ...سوره بقره آیه 29) خدایی که خود زیباست و زیبایی را دوست دارد چگونه آدمی را از زیبایها منع می کند ؟! خدایی که جهان را آفرید تا انسان از آن بهره مند گردد آیا می شود خود مانع از استفاده آدمی از نعمتها باشد؟! هرگز ، ولی حد و حدودی مشخص شده تا آدمی در آن غرق نگردد و همه نعمتها بصورت مساوی و به عدالت تقسیم شود.

داسایفسکی نویسنده شهیر روسی در جایی می گوید: « اگر خدا را از جهان برداریم هر کاری برای آدمی مجاز است » و این زنگ خطری است که جامعه امروزی را تهدید می کند.لذا بر بزرگان علم و اندیشه لازم و ضروری است خدای واقعی را به مردم معرفی کنند ، همان پروردگاری که مرکز تمام خوبیهاست و همه صفات نیک به او ختم می شود.

چرا و تا کی می بایست خدا را با شیون و زاری طلب نماییم؟! آیا او با شادی و سرور پاسخگویمان نیست؟!

خانم مری لویس در مقاله ای با عنوان « بی بی شهربانو و خاتون پارس » می نویسد : یکی از تفاوتهای فاحش بین رسوم زرتشتیان و آداب مسلمانان این است که زن و مرد مسلمان چون به زیارتگاه می روند حالتی غمگین دارند گویی حزن را هدیه مناسبی برای تقدیم به پیشگاه خداوند می دانند حال آنکه زرتشتی اندوه را آفریده اهریمن دانسته ، می پندارد باران اشک سبب نیرومندی ابلیس می شود...»

پس آیا یکی دیگر از دلایل دین گریزی و تمایل به اباحیگری همین سخت گیریهای بی مورد نیست؟!

      « جنگ هفتاد و دو ملت همه را عذر بنه ... چون ندیدند حقیقت ره افسانه زدند »

 

     

گنبد نمکی دشتی

با تبریک به مناسبت سال جدید ، امروز در ورودی شهر خورموج دوست همشهری جناب آقای حسن درویشی را دیدم که قصد دیدن گنبد نمکی دشتی را داشت ، با توجه به مشکلات راه و صعب العبور بود مسیر ، همچنین همراهی خانواده ، بنده او را منصرف نمودم و گفتم این محل باید در یک فرصت مناسب و با تجهیزات بهتر بازدید شود اما قول دادم از این مکان منحصر بفرد تعدادی عکس درج کنم که تقدیم شما عزیزان می شود.

 

 

استخدام در استانداری بوشهر

 

استانداری بوشهر اعلام کرد: این استانداری به استناد قانون استخدام کشوری از بین فارغ التحصیلان دکترا،فوق لیسانس و لیسانس درشته های فنی-مهندسی و انسانی استخدام می نماید.
رشته های ذکر شده در این آگهی عبارتند از :عمران(کلیه گرایش ها)-مدیریت پروژه و ساخت-راه و ساختمان(کلیه گرایش ها)-معماری-نقشه برداری طراحی محیط-علوم ارتباطات جمعی- علوم اجتماعی-مدیریت دولتی-زبان و ادبیات فارسی-مدیریت علوم فرهنگی-فرهنگ و ارتباطات-مدیریت مالی-حسابداری-حسابرسی-حسابداری و امور مالی-امور مالی- کاربرد کامپیوتر در امور مالی-مدیریت دولتی-مدیریت بازرگانی-مدیریت اداری-علوم سیاسی-دیپلماسی و سازمانهای بین الملل-روابط سیاسی-فرماندهی و مدیریت انتظامی-جامعه شناسی- جمعیت شناسی-مردم شناسی-پژوهشگری علوم اجتماعی-جغرافیا-حقوق-فقه و حقوق اسلامی-معارف اسلامی-الهیات-علوم اقتصادی-اقتصاد-اقتصاد بازرگانی-اقتصاد نظری-- برنامه ریزی سیستمهای اقتصادی- مدیریت صنعتی-مدیریت اجرایی-امار اقتصادی و اجتماعی-امار کاربردی علوم اقتصادی- اقتصاد اسلامی-اقتصاد شهری و اجتماعی-توسعه اقتصادی و برنامه ریزی-مهنسی صنایع-تاریخ-مدیریت اقتصادی-حقوق بین الملل-برنامه ریزی علوم اجتماعی-مدیریت و برنامه ریزی اموزشی-ارتباطات علوم اجتماعی-اقتصاد بین الملل- توسعه اقتصادی و برنامه ریزی - اقتصاد بازرگانی-اقتصاد کشاورزی-معارف اسلامی و اقتصادو.....
مهلت ارسال مدارک 26/11/87 می باشد.
ضمنا در روزهای آینده اطلاعات روی سایت استانداری بوشهر قرار می گیرد

بـــالاتـــریــن رنگ

 

آخرین لحظه های عمر « دی عبدو » بر بالینش حاضر شدم ، تنها آثار حیات نفس های پیرزن بود که به آرامی تکرار می شد ، لحاف و تشک کهنه و مندرس در کُنج اطاق همه و همه حکایت از گذشت سالهای درد و رنج می داد ، تعدادی بچه قد و نیم قد در حیاط بازی می کردند ، همگی سیاه برنگ شب ، شبی تاریک بدون حتی یک چراغ.

من پیر زن را به خوبی می شناختم و قدیمی ترها بیشتر از من ، پیر زن با آنکه هیچ هوش و حواسی نداشت ولی آنروز با من حرف زد ، با زبان دل لب به سخن گشود و هر چه سالها در دل « پچناده » بود برایم بازگو نمود .

او اولین سؤالی که مطرح کرد این بود که : من کیستم ؟!  و بدنبال آن مسلسل وار سؤالات بعدی و بعدی را عنوان نمود.

از کجا آمده ام ؟! چرا رنگم با شما فرق دارد ؟! سرزمین اصلی من کجاست ؟! در کدامین جغرافیا می بایست بدنبال اجدادم باشم ؟!  عمو  ، عمه ، دایی و خاله های من کجایند ؟! آداب و رسوم نیاکانم چگونه است ؟! اصلاً نام واقعی من چیست ؟! و تا من خواستم گپی بزنم فرصت نداد و گفت :

شنیده ام و خوانده ام در گذشته های نچندان دور اجداد مرا « نخاسان خناس » از سرزمین های دور که نمی دانم کجاست بزور سر نیزه و شمشیر و تفنگ به اسارت گرفته اند ، البته نه اسارت که جنگی در میان نبود بلکه آنان را ربوده و بر کشتی نهادند تا در « سوق النخاسین » کشورهای حاشیه خلیج فارس بفروش برسانند تا از قِبل فروش آنها هر روز بر ثروت خویش بیفزایند ، سرمایه ای کثیف از را تجارتی کثیف تر.

بسیاری از همرنگان من در بین راه  بر اثر گرسنگی تلف گشته و طعمه ماهیان دریا شدند ، عده ای سر از دربار حاکمان جبار در آوردند تا جزء مایملک آنها باشند ، تعدادی را اخته کردند تا از حرمسرای فرمانروایان شهوت پرست محافظت کنند ، جمعی نیز دلقک و کاکاسیاه اربابان شدند و دخترکان سیاه رخت کنیزی پوشیدند تا مجلس آرای زورمندان گردند و در مواقع اضطراری تنگ آغوشی باشند برای ارضای غرایز شوم آن خوکان پلید ، امّا من بسیار خوش شانس بودم چون در دورانی چشم بدنیا گشودم که همزمان می شد با پایان عصر برده داری ولی باز رنگ خوشبختی را ندیدم  چرا که من تلفیقی بودم از غلامی سیاه با کنیزک ارباب.

نیک می دانم که آنها همه چیز مرا انتخاب کردند حتی اسمی را که با آن صدایم می زدند و دینم را و دنیایی که باید خود برای خویش می ساختم امّا هیچگاه نتوانستند رنگم را به میل خویش تغییر دهند.

من در گوشه ای از خانه ارباب بدنیا آمدم ، در آن خانه بزرگ شدم تا ملعبه ای باشم برای کودکان او و هر چه بزرگ و بزرگتر می شدم احاطه و اختیارم بر زندگی خویش کمتر و کمتر می شد ولی باز آرزو داشتم هر چه زودتر بزرگ شوم همان آرزویی که مادرم بشدت از آن نگران بود و می ترسید و چون برجستگی های بدنم نمایان شد و تا خواستم از دنیای کودکی جدا شوم و عشق را بفهمم و عاشق شوم بدون کوچکترین اراده ای شدم زن صیغه ای ارباب ، اربابی که 30 سال  از من مسن تر بود ، مادرم از سر ناچاری پذیرفت چرا که می بایست بپذیرد که خود نیز قربانی همین تراژدی شده بود و باز ادامه این زندگی نکبت بار در اطاقکی در سرای اربابی .

چند سال بعد ارباب مُرد و مرا به عقد الماس در آوردند ، مردی از جنس خودم و برنگ من که اصطبل دار خان بود و من دقیقاً سرنوشتی مشابه مادرم پیدا کردم ، باز اطاقکی در گوشه خانه خان و زندگی تکراری که علاوه بر وظایف کلفتی ، شوهر داری و بدنبال آن بچه داری هم به آن اضافه شده بود.

بعد از مرگ پدر و مادرم تا بخود آمدم ، چند پسر و دختر را کنارم دیدم که مکمل سرنوشت مختوم من بودند، عُمر الماس بدنیا نبود و بعد از 10 سال زندگی مشترک به بیماری ذات الریه چشم از جهان فرو بست و مرا در دنیای تازه که نام آزادی را با خود یدک می کشید تنها گذاشت ، دوره ای جدید که بزور دول امریکا و انگلیس قانون برده داری در کل جهان و بخصوص کشورهای حاشیه خلیج فارس برچیده شده  بود.

و من با تمام وجود آزادی این موهبت الهی که همواره آرزویش را داشتم مغتنم شمردم ، پس ماندم و برای بقای خود ، کودکان و نوه هایم تلاش کردم ، زحمت کشیدم و خون دل خوردم تا آنها هرگز طعم تلخ برده بودن را نچشند ، تا آنها بدانند که خدا هیچ انسانی را برده نیافریده و نخواهد آفرید تا بدانند از نظر ارباب عالم همه ی نژادها اعم از سرخ و زرد و سفید و سیاه با هم  برابرند و هیچ انسانی حق ندارد دیگری را برده خود سازد.

اینک که به نوه هایم می نگرم و می بینم مثل بقیه مردم غذا می خورند ، لباس می پوشند و می توانند درس بخوانند ، عاشق شوند و انتخاب کنند به خود می بالم و خودم را جزیی از این آب و خاک می بینم و افتخار می کنم که همرنگانم در اقصی نقاط دنیا خوش می درخشند...

این آخرین جمله هایی بود که « دی عبدو » با من نجوی کرد و در اطاق قدیمی بازمانده از گذشته های دور که بیشتر خاطرات او در آن رقم خورده بود از نفس ایستاد ، او رفت امّا اثر آن خط سیاه همچنان پا برجاست و براستی که « بالاتر از سیاهی رنگی نیست »

                                                       **********************

پچنادن : تحمل کردن ، نهفتن

نخاسان خناس : برده فروشان شیطان صفت و پلید

سوق النخاسین : بازار برده فروشان

نگار 9 ؛ دیــــدار یــــار

 

متن زیر در رابطه با  ملاقات روز شنبه مورخ 11/8/1387 اینجانب در معیت تعدادی از دوستان با آقای خاتمی تهیه و تنظیم شده است که تقدیم خوانندگان محترم می گردد.

      « دیدار شد میسر و بوس و کنار هم ... از بخت شکر دارم و از روزگار هم »

سالها آرزوی دیدار تو را در سر داشتم ، آرزوی دیداری رودر رو و نزدیک، مدتهاست که می شناسمت ، خیلی پیش تر از دوم خرداد 1376 ، تمام آمال و آرزوهایم را در تو جستجو می نمودم، آرزوی تحقق جامعه مدنی ، آرزوی تشکیل مدینه فاضله مبتنی بر اصول مترقی اسلامی ، آرزوی برپایی دمکراسی و ... همه و همه را در تو می دیدم ، 8 سال آمدی و خون دل خوردی ، هر 9 روز یک بحران را پشت سر گذاشتی تا آنچه را در اندیشه داری نهادینه کنی، تو با حضورت امید را ، آزادی را و نشاط را در ما زنده کردی ، تو بودی که دانستن را به مردم هدیه دادی ، تو خود سوختی تا با سوختنت روشنایی ببخشی تا مردم با نور وجود تو فرا روی خویش را بهتر و واقعی تر ببینند و من در روز 11 آبان در ملاقات رودر رو با تو آثار سوختن را در چهره ات به عینه مشاهده نمودم من کیلومترها مسافت را به عشق دیدار تو طی نمودم تا برای بار دیگر از تو دعوت کنم که بیایی ، بیایی تا اصلاحات تداوم یابد تا شور سیاسی به شعور سیاسی بدل گردد تا گفتگوی تمدنها دوباره از سر گرفته شود تا گفتمان جانشین مجادله شود و تا قلم و اندیشه بجای تفنگ و گلوله تصمیم بگیرد ، من به نمایندگی از نسلی پویا و جستجو گر آمده بودم تا تو را برای حضوری دوباره در صحنه سیاسی کشور دعوت نمایم و عقل و اجماع عمومی به من آموخته است که فقط تو می توانی آنچه را من و دیگر هم فکرانم که نماینده طیف عظیمی از جامعه امروزیم به منصه ظهور برسانی اما آنروز عشق چیز دیگری به من گفت ، عقل تاکید داشت که تو باید بیایی ولی عشق می گفت هرگز، عشق خاتمی ی بدور از قدرت را بیشتر دوست دارد ، عشق خاتمی ی ناب و بدون سیاست را می خواهد و طلب می کند ، عشق خاتمی را در حد یک ایده ، مکتب و آرمان دوست دارد مثل مهاتیر محمد در مالزی و نلسون ماندالا در افریقای جنوبی ، از منظر عشق خاتمی دیگر یک سیاستمدار اواخر دهه هفتاد شمسی نیست بلکه او اکنون به یک اسطوره تبدیل شده است ، او نمادی از تمام خوبی هایی است که انسان عاشق در طلب آن می باشد.

من آنروز روبروی تو  به تو خیره شده بودم و اشک می ریختم و حتی توان جابجایی تن خاکیم را نداشتم ،چقدر دوست داشتم خود را به تو برسانم و در آغوشت بکشم و صورتت را غرق بوسه کنم اما افسوس که در آن لحظات من فقط یک روح بودم ،روحی خارج از پیکره ی دنیوی.

خاتمی عزیز من در سیمای تو  آثار تحمل 8 سال سختی را دیدم  و غم ایران و ایرانی در چشمان تو  موج می زد ، با خود اندیشیدم که مردان بزرگ متعلق به آینده اند و چنانکه علی (ع) را جامعه آنروز نشناخت ما نیز تو را  آن جور که شایسته تو بود نشناخته ایم.

تو آنروز خطاب به ما گفتی که هیچ تمایلی به حضور نداری و گفتی اگر آمدی با هویت واقعی خواهی آمد تو بیان داشتی که با مردم صادقانه حرف می زنی؟! به والله تا کنون غیر از این نبوده و همگان می دانند که تو همواره با مردم صادقانه صحبت نموده اید ، همه مردم به صداقت و صفای باطن تو ایمان دارند ، خاتمی تو یک سیاستمدار نیستی تو یک عارفی ، یک اندیشمند واقعی چرا که در دنیای کثیف سیاست جایی برای تو و امثال تو وجود ندارد پس خاتمی خاتمی بمان و دنیای سیاست را به سیاستمداران بسپار ، هر چند جامعه امروز سخت به حضورت محتاج است.

علاج واقعه قبل از وقوع باید کرد

بالاخره بعد از اتمام پروژه موج شکن یا بهتر بگوییم آبشکن دیلم نوبت به لایروبی خور و حوضچه های شمالی و جنوبی رسیده و برنده مناقصه یعنی شرکت جهاد دریا هم اکنون در حال تجهیز کارگاه می باشد امّا آنچه که قبل از عملیات حفاری ضروری و اساسی بنظر می رسد اجرای طرح انحراف مسیر سیلاب بالا دست است.

طبق طرح هادی شهر دیلم که در سال 1383 بازنگری آن بتصویب شورای عالی معماری و شهرسازی استان رسید و در برگیرنده طرح ساماندهی خور و مطالعات دفع آبهای سطحی می باشد ، می بایست انتهای خور در ادامه خیابان شریعتی شمالی (روبروی منزل آقای خدایاریان ) برای جلوگیری از سرریز شدن سیلاب دشت لیراوی و انباشت رسوب مسدود گردد و مسیر و جریان سیلابها به شمال پمپ بنزین حقیقت تا گلوگاه (پاسگاه شهید موسوی) منتقل شود و در همین راستا قبل از هرگونه عملیات حفاری و لایروبی باید خاکریزی به طول 5/1 کیلوکتر از مرز دریا تا جاده دیلم به خوزستان احداث شود و پشت آن به عرض 300 متر تا عمق مورد نظر جهت هدایت آبهای بالا دست خاکبرداری صورت گیرد که مسلماً با اولین بارندگی و عبور آب از آن مسیر شاهد تعریض و عمیق شدن آن مسیر خواهیم بود و در دراز مدت آنجا نقش خور جدیدی را بازی می کند.

لازم به توضیح است که در مطالعات دفع آبهای سطحی و هدایت سیلاب بالا دست دیلم ، دور تا دور شهر خاکریزی با ابعاد مشخص پیش بینی شده که از مرز دریا در منطقه بندر حماد و مغدر شروع و بعد از عبور از جنوب گلوگاه به شرق تنوب و از آنجا تا جاده دیلم به سیاهمکان ادامه می یابد و ضلع دیگر آن از جنوب جاده سیاهمکان عبور نموده و بعد از طی مسیر سیاه چوبی در محدوده ایران خودرو به جاده دیلم ــ گناوه می رسد و بسمت غرب تا خور جن امتداد پیدا می کند که نقشه و مشخصات آن با جزئیات کامل در واحد فنی شهرداری دیلم و دفتر فنی استانداری بوشهر موجود می باشد.

در جلسه ای که در سال 1383 با حضور فرماندار سابق ، بنده و مشاورین بازنگری طرح هادی شهر و مطالعات دفع آبهای سطحی و تنی چند از اعضای رده بالای سازمان بنادر و کشتیرانی در دفتر آن سازمان در تهران تشکیل گردید مقرر شد که ابتدا طرح انحراف مسیل و خاکریز مربوطه طبق نقشه و مشخصات موجود اجرا شود و حتی بخشی از اعتبارات پیش بینی شده برای لایروبی آبشکن را به این مهم اختصاص دادند امّا چنانچه از قرائن و شواهد بر می آید شرکت جهاد دریا هم اینک در حال انجام مقدمات لایروبی است و بجای اجرای طرح انحراف مسیر سیلاب و احداث خاکریز طراحی شده فقط به احداث یک جاده خاکی معمولی در ضلع شمالی اراضی شهرک بسیجیان اکتفا نموده است که به هیچ وجه تناسبی با طرح اصلی نداشته و ندارد و مطمئناً با اولین بارندگی شاهد سرریز شدن حجم عظیمی گل و لای و رسوب از بالا دست به محدوده خور و حوضچه ها خواهیم بود و در اصل همان می شود که در سالهای اواخر دهه 60 رخ داد ، یعنی آبشکن بعد از 3 الی 4 سال مجدداً از رسوبات پر می شود و قادر به بهره دهی لازم نخواهد بود،پس "علاج واقعه قبل از وقوع باید کرد".

در پایان روی سخن من بعنوان یک شهروند که چندین سال در دیلم مشغول بخدمت بوده ام و در کم و کیف طرحهای عمرانی شهرستان و زادگاه خویش می باشم و بازنگری طرح هادی شهر، همچنین مطالعات دفع آبهای سطحی و هدایت سیلاب بالا دست در زمان اینجانب محقق شده است ، با مسئولین شهرستان بخصوص فرماندار محترم ، نماینده محترم سازمان بنادر و کشتیرانی ، شهردار محترم و دیگر مسئولان شهرستان و استان این است که طرح انحراف مسیر سیلاب و احداث مسیل جدید از دریا تا گلوگاه را در دستور کار لایروبی قرار دهند و قبل از اجرای آن از هرگونه عملیات حفاری و لایروبی جداً جلوگیری شود که در غیر آنصورت در اندک زمانی شاهد پر شدن آبشکن از رسوبات و در واقع حیف و میل بیت المال خواهیم بود.

درسی از زندگانی مولا علی (ع)

در نهج البلاغه آمده است که علی ابن ابیطالب (ع) هنگامی که به شام می رفت ، جمعی از روستائیان « انبار» را دید که با مشاهده وی پیاده شدند و به خدمتش شتاب کردند. حضرت پرسید : این چکار بود ؟ گفتند : عادت ما برای احترام کردن به امیرانمان است . فرمود: به خدا امیران شما از این عادت بهره مند نشوند و شما خود از آن در دنیا به رنج افتید و در آخرت نیز بدبخت شوید . چه زیانبار است رنجی که در پی آن کیفر بود و چه سود آور است آسایشی که با آن ایمنی از آتش بود.

ای کاش ما نیز می توانستیم تمامی سخنان گهر بار علی (ع) را بدون کم و کاست سر لوحه زندگی خویش قرار دهیم؟!

مــرغ بــــی مـــرغ

طنز

 الیوم که 15 روز از ماه مبارک رمضان می گذرد هنوز موفق به ابتیاع مرغ یارانه ای نشده ام و علی رغم تلاشهای همه جانبه و بسیج تمام امکانات چشم من و دیگر دوستان به جمال این « تحفه رمضانیه » روشن نشده است.  وعده دولت نیز برای ما شهرداری چی ها که بالاخره بعد از 15 سال خدمت متوجه نشدیم شهرداری موسسه دولتی است یا غیر انتفاعی یا وابسته به دولت یا کمی تا قسمتی دولتی به منصه ظهور نرسیده و کماکان « در حسرت دیدار مرغ آواره ترینم » .
وعده های جناب وزیر هم که این روزها در صدا و سیما از تزریق روزانه n تن مرغ به بازار خبر می دهد نیز افاقه نکرده و شاید نکند .
راستی نکند ما خیلی بی عرضه ایم که تا حالا نتواسته ایم از این نعمت دولت کریمه بهره مند شویم چرا که نعوذ باالله مگر می شود مسئولان نظام سخن نسنجیده ای بر زبان جاری سازند؟! حاشا و کلا.
شاید بخش اعظم مرغ تحویلی به عاملین قبل از رسیدن به محل توزیع، نصیب روبه هان می شود یا سر از ناکجا آباد در می آورد؟! البته باکی نیست که همان مرغ را می شود به راحتی آب خوردن با قیمت بالاتر چند مغازه آن ورتر در حد وفور بدست آورد بدون آنکه بخواهی در صف بمانی و عرق بریزی، بهر حال مرغ مرغ است چه کیلویی 2300 تومان باشد چه 3700 اصلا هر چه گرانتر بهتر، چون آن موقع قدرش را بیشتر می دانی؟! هدف تهیه مرغ است که بحمدالله میسور می شود و اصلا لازم نیست ما هر روز مرغ نوش جان کنیم هفته ای یک مرتبه یا هر دو هفته یک بار هم کافی است و مگر ماه رمضان بیشتر از 4 هفته دارد خوب با دو وعده مشکل مرغ حل می شود، یک بار زرشک پلو با مرغ یک مرحله هم خورش مرغ با پلو و اگر نتوانستیم ترید مرغ میل می کنیم ما که برای شکم یا هندوانه انقلاب نکرده ایم که خودمان را گرفتار جرئیات کنیم، در ماه مبارک رمضان هم بقول شاعر باید « اندرون را از طعام خالی داریم تا نور معرفت را مشاهده کنیم » و بقیه ایام را نیز می شود به نان و سبزی و پیاز و سیب زمینی اکتفا نمود، هم سالم تر است و هم با معده ما سازگار است و باز اگر هوس مرغ کردید به جای مرغ سفید ماشینی هورمونی کیلویی 3700 تومان می شود مرغ سیاه ( بادمجان ) یا مرغ زرد( دال عدس ) را بر سفره افطار حاضر نمود، نه کلسترول دارد نه مواد شیمیایی مضر، قیمتشان هم  یک چهارم مرغ سفید است. در پایان نباید زیاد ناراحت و ناامید بود چون در آینده ی نه چندان دور با هدفمند شدن یارانه ها به جای اینکه در صف خرید کالاهای یارانه ای باشیم تدابیری اندیشیده شده که برای پرداخت یارانه اجناس، جلوی خانه های ما صف می کشند و این وعده چندان هم دور از انتظار نیست و احتمالا تا قبل از 22 خرداد سال آینده (1388 ) محقق می شود ؟!! پس با این تفاسیر دیگر نیازی به خرید جنس ارزان نیست چون ما پول داریم لذا جنس گران و البته مرغوب می خریم، مگر آن ضرب المثل انگلیسی را نشنیده اید گه می گوید: « ما پولمان را مفت بدست نیاورده ایم که جنس ارزان بخریم ».

 

و خدایی که در این نزدیکی است ...

داریوش عزیز ؛ مطلبت را چند بار خواندم و چون در پایان گفته بودی که: « اگر کسی خبری از خدا دارد ما را بی خبر نگذارد » وظیفه خویش دیدم به استحضار برسانم که :

من از خدا با خبرم و فکر کنم آدرس خدای مشترکمان را بدانم، خدای من آن دور دورها و در اعماق کهکشان نیست بلکه « از رگ کردنت به تو نزدیکتر است » خدای مرا نباید « پشت شیشه ماشین ها یا گوشه صفحه یا زیر نویس تلویزیون » جستجو کرد ، برای یافتنش کافی است لای شب بوهای گوشه حیاط کنکاش کنی، خدای من خدای تو هم هست ، خدای ما است ، او خدای همه موجودات عالم هست، او خدای سرخپوستان امریکای جنوبی ، جوکی های هندوستان، خدای دالایی لامای تبتی و خدای مردم رودزیا و فیلیپین نیز می باشد، خدایی که من می بینم و خدایی که من می شناسم مرکز تمام هستی است و همه ادیان پرتویی از وجود اویند و در نهایت به او ختم می شوند.

خدای من خدای آدم،نوح،ابراهیم،موسی،عیسی و محمد(ص)است او خدای بودا و زرتشت نیز می باشد. خدایی که من می شناسم نیازی به سوگند خوردن بندگان و حتی تضرع آنها ندارد، خدای من خدای شادی هاست و انسان را آفریده که در صلح و صفا با صداقت و سلامت زندگی کند ،او خشمگین نمی شود ، ظالم نیست و در نظرش « گل شبدر چیزی از لاله قرمز کم ندارد » خدای مرا در اشعار سهراب می توان یافت آنجا که می گوید:

                «... و خدایی که در این نزدیکی است :

                           لای این شب بوها ،پای آن کاج بلند.

                                     روی آگاهی آب ، روی قانون گیاه .

دوست خوب؛ خدای مرا باید در لابلای کتب بزرگان و عرفا جستجو کرد، در دیوان شمس،در مثنوی معنوی،در مناجاتنامه خواجه عبدالله انصاری،در آثار حافظ،سعدی،ناصرخسرو،جامی،نظامی و ...

طبق گفته اریک فون دانیکن : خدای من خدایی نیست که به زمین آمده با یعقوب کشتی گرفته و به او باخته یا خدایی نیست که فرزندی داشته و برای بخشش و رستگاری دیگر انسان ها وی را بر صلیب سپرده است؟! خدای من بسیار قدرتمندتر از این ادعاهاست و اصلاً نمی توان برایش قالب مشخص نمود. خدایی که می شناسم قیم نمی خواهد، واسطه هم قبول نمی کند، بهشت او انحصاری نیست و همه را علی السویه دوست دارد.

داریوش جان این اشتباه محض است اگر ما خدا را در بیرون از خود جستجو کنیم چرا که خداوند می فرماید : « ... وَنَفَختُ فیهِ مِن رُوحیِ ... » (... و دمیدم در او از روح خویش ...) پس روح خدا در کالبد تمام آدمیان دمیده شده ، به یک حد و اندازه و فرقی بین سیاه و سفید و زرد و سرخ وجود ندارد.

خدای من بین بنده گانش مرزبندی نمی کند و خودی و غیر خودی نمی شناسد و هر کس توانست بیشتر از روح خدایی که در وجودش دارد بهره ببرد به او نزدیکتر می شود.

رفیق شفیق؛ واقعیت همان است که تو در در پایان بیان داشته ایی ، براستی خدایان جای خدا را در قلب و چشم ما تنگ کرده اند و همین حاشیه هاست که ما را غافل از ماهیت اصلی نموده است پس چه بهتر که مجدداً چشمانمان را شستشو دهیم و آن جور که لازم است جستجو کنیم ، مسلماً خدای واقعی را نزدیکتر از آن که فکرش را می کنیم خواهیم یافت ، روشن و آشکار همچون خورشید یک روز صاف و بی ابر تابستانی

دریهَ شنوُ و اُلمپیک 2008 چین

نیمه شعبان در صبح یک روز تابستانی روانه دریا شدم ، طبق روال طبیعی دریا در مد کامل و هوا بغایت گرم و رطوبت هم در حد اشباع بود ، آب دریا چنان بالا آمده بود که براحتی می توانستی روی موزائیک های دستک غربی پلاژ ساحلی بنشینی و پاهایت را به آب بزنی یا حتی با دست بدون زحمت آب را لمس کنی.

مجموعه پلاژ ساحلی با تأسیسات جانبی و جاده دسترسی به ساحل همچون جزیره ای در آبی دریا خودنمایی می کرد و آب تمام زشتی های ناشی از تأثیرات انسان بر طبیعت را پوشانده بود.

در آن هوای گرم و شرجی نفس گیر تنها چیزی که تو را خنک می کرد پریدن در آب و شنا کردن و مهمتر از همه فاصله گرفتن از ساحل بود ، تا جایی که با کف پاهایت جریان آب خنک را بر ماسه های عمق دریا احساس می نمودی.

راستی چه کیفی دارد خالی کردن ریه ها از هوای مسموم شهر و پر کردن آنها با اکسیژن دریا و تن را به آب زدن و « غوص کردن » در آب و خالی کردن تدریجی ریه ها تا رسیدن به کف « غاله » که در مد کامل جزء لاینفکی از بیکران دریا محسوب می شود.

آن روز در حاشیه دستک های شمالی و جنوبی غوغایی برپا بود ، در یک سمت مردان با بچه ها مشغول شنا بودند و در سوی دیگر تعدادی از خانم ها با چادر و چارقد و مانتو و روسری به آب می زدند، عده ای از کودکان نیز پشت سر هم با حالت دو ، نصف دستک غربی را طی می کردند و انواع و اقسام شنا ، شیرجه و پشتک را به نمایش می گذاشتند ، آنها در آب می پریدند و ناپدید می شدند و بعد از مدتی چند متر دورتر سر از آب بیرون می آوردند و شنا کنان به محل قبلی برمی گشتند و باز تکرار پرش و شیرجه البته با فرم و مدلی دیگر.

من محو حرکات نمایشی بچه ها شده بودم ، کودکانی که فارغ از دغدغه های دنیای سیاست زده امروز ، بدون شرکت در کلاسهای آموزشی در آب می پریدند ، شیرجه می زدند ، شنا می کردند و لذت می بردند ، دقیقاً مثل چند دهه قبل ، دوران کودکی خودمان، آنزمان که بعد از انجام بازیهای کودکانه مانند « بره بیوُ ، هفت سنگ ، هُو کلی » ، فوتبال و ... با شتاب خود را به دریا می زدیم و گرد و غبار کوچه های خاکی را از تن می زدودیم.

هنوز شیرجه های استثنایی « فلُو » از روی « گایم » لنج های مستقر در « خور دخترل » ، پشتک واروی « حسینو »، شنای قورباغه ای « غُلو » و غوص های طولانی « ابریمو » در خاطرم باقی است.

وای معرکه بود خوردن هندوانه و خارک در آب و پرت کردن پوست هندوانه بسمت یکدیگر و دویدن در غاله ها رو به غرب تا جایی که دیگر امکان دویدن میسر نبود و سپس شیرجه زدن و فرو رفتن در عمق آب ، هیچگاه مسابقه غوص و عبور از زیر چند لنج « تابج » گرفته در خور دخترل را فراموش نمی کنم بخصوص آن لحظه که در وسط کار کم می آوردیم و تنها راه نجات طی مسیر بود و بس و وقتیکه در پایان باشتاب سر از آب خارج می کردیم چشمانمان می خواست از حدقه بیرون بزند امّا همواره ابریمو پیروز میدان بود، چون هم نفس بیشتری داشت و هم قدرت بدنی بالاتری و در زیر آب نیز بخوبی سطح دریا شنا می کرد ، ابریمو تنها کسی بود که روزهای اوّل ماه قمری در تابستان آنزمان که دریا در شرایط بالاترین مد قرار داشت و آب دورتا دور شهر را در بر می گرفت و حتی به « تنوب » هم می رسید می توانست خود را به ته خور « یُفره » برساند و برای اثبات ادعایش مشتی از گل ته خور را با خود بیاورد.

آنروز به عینه دیدم علی رغم تغییرات صورت گرفته در دنیای جدید، در بین کودکان دیار من هنوز افرادی مثل فلُو و ابریمو یافت می شوند و کافی است در یک روز تابستانی سری به پلاژ ساحلی بزنیم تا تعداد کثیری از آنها را در حال بازی مشاهد کنیم.

کودکان شهر من آنروز بدون مربی و کلاس آموزشی مدلهای مختلف شنا را به من نشان دادند ، کرال سینه ، کرال پشت ، قورباغه ، « مُشکی » و ... ، آنها براحتی بدون تخته شیرجه و امکانات جانبی روی سنگ های زمخت لبه پلاژ در آب می پریدند و پشتک می زدند ،  اینجا بود که با خود گفتم : اگر دولتمردان و متولیان امر ورزش بجای صرف هزینه های هنگفت برای استانهای تهران ، مرکزی و ... که در حال حاضر بیشتر ورزشکاران رشته های شنا ، شیرجه و واترپلو از آنجا انتخاب می شوند روی استانهای جنوبی مخصوصاً بوشهر سرمایه گذاری می نمودند و امکانات لازم بخصوص مربی های با تجربه را به شهرهای بندری گسیل می داشتند شاهد نتایج بهتری در سطح آسیا و حتی جهانی بودیم ، ره آورد کاروان ورزشی ایران با آن تعداد ورزشکار و هیأت همراه و هزینه میلیاردی در اُلمپیک 2008 چین فقط یک مدال طلا بود با یک برنز حال آنکه « فیلیپس » شناگر امریکایی به تنهایی 8 مدال طلای رشته های مختلف شنا را به خود اختصاص داد و وقتیکه خبرنگاری از وی پرسید از چه زمانی به ورزش شنا روی آورده ای پاسخ داد : من از طفولیت و کودکی تا الان بطور مستمر شنا می کنم.

حال آیا بچه های بومی بنادر که تقریباً اکثر فصول سال با آب و دریا سروکار دارند و بدون مربی و کلاس آموزشی و وسایل مربوطه و استاد نجات غریق و ... انواع و اقسام مدلهای شنا و شیرجه را آموخته اند استحقاق سرمایه گذاری را دارند یا شهرهایی که کیلومترها با دریا فاصله دارند و برای یک ساعت استفاده از استخر می بایست پول بدهند و چند ساعت هم در نوبت بمانند ؟!!

**************************************

دریهَ شنُو: آب تنی در دریا

غوص کردن: فرو رفتن در آب

غاله : شیارهای ایجاد شده در ساحل ماسه ای که بصورت ریپل مارک های بسیار بزرگ مشخص هستند

بره بیوُ ، هفت سنگ ، هُو کلی : چند بازی محلی در شهرهای جنوبی

فلُو : فرامرز

گایم : قائم ، چوبی که در طرفین کابین لنج نصب می کنند تا سایبان روی آن قرار گیرد

خور دخترل : خوری روبروی بخشداری قدیم و در محل فعلی شرکتی که مشغول لایروبی است(غرب برجک)

حسینو : تصغیر شده نام حسین

غُلو : غلام ، غلامرضا , غلام ...

ابریمو : ابراهیم

تابج : پهلو گرفتن

یُفره : خور شمالی و اصلی شهر

تنوب : منطقه ای در شرق شهر دیلم که اکنون جزء محدوده شهری است

مُشکی : شنا کردن مثل موش

 

چهار چـــارک یک من

روز چهارشنبه 13/6/1387 حوالی ساعت 8 غروب وارد دیلم شدم ، نظر به اینکه در ماه مبارک رمضان قرار داشتیم و حدود دو سالی بود که بعد از مطالب « ترب ماه روزه و گری گشو » مطلبی در خصوص ماه رمضان ننوشته بودم دنبال سوژه ای مناسب و جدید می گشتم .

از کنار دفترخانه اسناد رسمی خانم فاطمی در بلوار پاسداران که گذشتم چشمم به صف عریض و طویلی از مردم اعم از زن ، مرد و کودک افتاد که در هوای گرم و شرجی شهریور جلوی مغازه ای تجمع کرده بودند ، ابتدا فکر کردم صف آش ، زولبیا و بامیه یا حتی سبزی است که عموماً در این روزها مناسبت دارد امّا خوب که دقت نمودم کیسه های پلاستیکی مرغ را مشاهده کردم که در دستان مردم جابجا می شد، اینجا بود که به خود آمدم و به یاد اخبار چند روز قبل صدا و سیما افتادم که اعلام داشته بود : « در ایام ماه مبارک رمضان مرغ و گوشت به قیمت دولتی توزیع خواهد شد ».

چرا که چند روز قبل از رمضان قیمت مرغ از کیلویی 2500 به یکباره به 3700 تومان افزایش یافته بود و همین مسئله دولت را به اتخاذ تصمیم فوق وا داشته بود.

جالب اینجاست که حدود ده پانزده روز قبل همین مرغ 2500 تومانی به وفور در همه فروشگاههای مواد پروتیینی یافت می شد ولی هیچ وقت شاهد صف های طویل برای خرید آن نبودیم امّا حالا چه شده که مردم ساعت ها در هوای گرم و شرجی و زمانیکه می بایست پای سفره افطار یا صفوف نماز جماعت و در مساجد حضور داشته باشند مجبورند اینچنین تحمل ماندن در صف مرغ را کنند تا بعد از ساعتی 5 کیلوگرم مرغ به قرار هر کیلوگرم 2300 خریداری نمایند؟!

آیا این موضوع بر پایه نیاز است یا حرص و ولع و اساساً چرا مرغ 2300 تومانی می بایست در ماه رمضان به 3700 تومان برسد که دولت عدالت محور و خدمتگزار مجبور باشد برای رفع احتیاجات مردم قیمت را به این صورت تعدیل نموده و به روزهای قبل از رمضان برساند؟!

دلیل یا دلایل بی نظمی بازار و تورم افسار گسیخته چیست؟ گرانی میوه در شب عید ، مرغ و گوشت در ماه رمضان یا روغن و قند و شکر و امثالهم در محرم و موارد متعدد دیگر را در چه چیزی باید جستجو نمود؟! آیا نوسانات قیمت اقلام عنوان شده و دیگر مایحتاج مورد نیاز اجتماع نیز در ارتباط با پروژه انرژی هسته ای هستند و یا برای بدست آوردن آنها به قیمت مناسب باید رهسپار بعضی از محلات تهران شد؟! آیا ریشه نابسامانی را نباید در ضعف مدیریت کنکاش نمود؟!

غرق در این آیاها و چراها بودم که به منزل رسیدم و بعد از صرف افطاری مسئله را با خانواده در میان گذاشتم ، آنها هم بیان داشتند یکی دو روز است برای تهیه مرغ 2300 تومانی مراجعه کرده اند ولی بعلت شلوغی و ازدحام جمعیت قادر به خرید این تحفه رمضانیه که ارمغان دولت در این ماه مبارک می باشد نشده اند.

به قول یکی از دوستان اگر مدت زمان معطلی در صف مرغ ، تحمل گرما و شرجی طاقت فرسا و هزینه آبی که بلافاصله بعد از خروج از صف مصرف دوش گرفتن می شود را در نظر بگیریم به این نتیجه می رسیم که ارزش 5 الی 6 هزار تومان مابه التفاوت برای 5 کیلو مرغ را ندارد و در اصل ما خودمان را سر کار گذاشته ایم چون « چهار چارک یک من است »

 

مــعـتـادان گـمـنـام (NA)

پیرو دعوتنامه فرمانداری دشتی حوالی ساعت 30/21 مورخ 6/4/1387 در معیت دو تن از دوستان در جلسه باز "انجمن معتادان گمنام" که در سالن ارشاد شهر خورموج برگزار می شد شرکت کردیم.

اولین باری بود که در چنین محفلی حضور می یافتم ،سالن نیمه پر بود، در یک سمت معتادان در حال بهبودی حضور داشتند و در طرف دیگر خانواده های آنها و علی رغم دعوت گسترده از مسئولین شهرستان بجز تنی چند، از دیگران خبری نبود.

من و محمد جواد و غلام در ردیف اوّل نشستیم ، جو حاکم صمیمی و دوست داشتنی بود ، بدون هرگونه تشریفات و چاپلوسی های مرسوم و معمول در سیستم اداری ، از ابتدای جلسه به ما سفارش شد که از گرفتن عکس یا فیلم و ضبط صدا جداً خودداری شود و من برای تهیه همین گزارش نیز از مسئولین برگزاری جلسه که اتفاقاً همگی از خود مجموعه بودند کسب اجازه نمودم و آنها مجوز لازم را دادند البته به شرطی که فقط به موارد عمومی اکتفا نمایم.

در طرفین سن(SEN) دو پلاکارد عمودی به ارتفاع سالن نصب شده بود، روی پارچه نوشته سمت راست "قدمهای دوازده گانه" و در طرف چپ "سنتهای دوازده گانه معتادان گمنام" نوشته شده بود که بسیار دقیق و اساسی سیاست های لازمه را تبین می نمود.

لحظه ای که ما وارد شدیم برنامه امتداد داشت و مجری، منشی، خزانه دار و تمامی دست اندرکاران برگزاری جلسه که روی سن(SEN) در برابر ما نشسته بودند جملگی از جمع معتادان در حال بهبودی محسوب می شدند که با نظم و ترتیب خاص برنامه را دنبال می کردند.

گزارشی از اقدامات انجام گرفته ارائه شد، موجودی صندوق قرائت گردید و در ادامه نام افرادی خوانده شد تا پشت تریبون حاضر شوند و با دوستانشان صحبت کنند به هر نفر بین 5 تا 10 دقیقه وقت داده می شد تا خودش را معرفی کند و از وضعیت گذشته و حال خویش بگویند.

انصافاً من از آنهمه نظم و انظباط و رعایت اصول و سنتهای انجمن توسط کسانیکه همواره در افکار عمومی به عنوان مجرم و متهم شناخته شده اند در شگفت بودم و هستم؟!!

هر کس که پشت تریبون قرار می گرفت در ابتدا خودش را معرفی می کرد:

اسم من احمد است و  یک معتاد در حال بهبودی هستم ، و جماعت حاضر در سالن یکصدا می گفتند: سلام احمد، احمد هم بلافاصله جواب می داد: سلام دوستان و بعد شروع می کرد به ایراد سخن.

آنها آنقدر راحت و مسلط صحبت می کردند که انگار سالها پشت میز خطابه بوده اند ، بی پروا مسائل و مشکلاتشان را بیان می داشتند، از گذشته دردناک خویش می گفتند و از اینکه مجدداً سلامتی خود را باز یافته اند ابراز رضایت و افتخار می نمودند.

مسئولان انجمن از مهمانان هیچ توقعی بجز حمایت معنوی نداشتند و حاضر نشدند سبدی که در آن کمک جمع آوری می شود را به ردیف ما نزدیک کنند و حتی مجری برنامه اعلام کرد که انجمن NA هیچ کمکی را از مهمانان نمی پذیرد لذا از پرداخت وجه در سبد توسط مهمانان جداً خودداری شود.

من در پایان جلسه به مجری مراجعه نمودم و خودم را معرفی کردم و آمادگی شهرداری جهت همکاری را اعلام داشتم امّا او گفت : ما نیازمند حمایت های معنوی مسئولانیم نه مادی!!

براستی باید به مجریان و گردانندگان انجمن NA آفرین گفت که توانسته اند از جماعتی گوشه گیر و منزوی که مطرود اجتماع محسوب می شدند افرادی بسازند که امروز می توانند حرف دلشان را در جمع بازگو کنند و در سرنوشت خود و جامعه موثر باشند.

در ادامه رضا خودش را معرفی کرد و دوستانش به او سلام دادند ، او نیز پاسخ گفت و بیان داشت که : ما عمری با ترس و هراس زندگی کرده ایم ، من در حالیکه بچه ام در تب می سوخت و هیچ چیزی در منزل نداشتم فقط و فقط بفکر تهیه مواد بودم و بس، اگر مواد گیر نمی آمد تمام شیشه های درب و پنچره ها را می شکستم اما بیماری زن و فرزندم برایم مهم نبود ، رضا از اینکه اکنون سلامت خودش را بازیافته و حتی سیگار هم نمی کشد بسیار خوشحال و خرسند بود.

نفر بعدی عباس بود که طبق معمول خودش را معرفی کرد، به او هم درود گفتند و عباس با اعتماد بنفس دوچندان سفره دلش را گشود، عباس گفت : انجمن برای ما همچون نوری است در تاریکی ، ما همواره دیوار انکارمان بلند بود و علی رغم اعتیاد شدید منکر قضیه بودیم.

عباس بیان داشت که : "من فکرش را نمی کردم 24 ساعت بتوانم بدون مواد دوام بیاورم ولی الان بیش از یک سال است که رنگ و بوی مواد مخدر را احساس نکرده ام و دیگر سیگار هم بر لب نمی گذارم، من در برابر برنامه های انجمن NA تسلیم شدم و این تسلیم را برای خود پیروزی می دانم چون تا تسلیم نشوی رشد نمی کنی ، عباس گفت که برای ترک اعتیاد سختی های فراوانی را متحمل شده است. او گفت که در ظهر تابستان آن زمانیکه اکثر مردم زیر کولر استراحت می کردند من بخود می لرزیدم و مجبور می شدم زیر آفتاب بنشینم و در این میان تنها مشوق من همسرم بود، او در کنارم زیر اشعه مستقیم خورشید می ماند و عرق می ریخت تا همدردم باشد و مرا به ادامه راهم امیدوار کند، من سختی کشیدم اما خواستم و خداوند کمکم کرد، همان خدایی که ابتدا فکر می کردم ظالم است و می خواهد مرا عذاب بدهد، عباس گفت من اینک پاک پاک هستم و احساس ارزش می کنم..."

سخنان عباس و دوستانش در من انقلابی بپا کرد و بشدت متأثر شدم بنحوی که اشک در چشمانم حلقه زد و دلم می خواست بلند بلند گریه کنم.

آن شب خیلی ها صحبت کردن و اعتراف نمودند، آنها صادقانه حرف زدند بدون آنکه چیزی را کتمان کنند، آنها از بازداشتشان ، از کتک هایی که خورده اند و از تحقیرهایی که شده بودند سخن راندند امّا همگی خوشحال بودند که امروز پاک هستند و به زندگی برگشته اند.

آنها خوشحال بودند و خانواده هایشان خوشحال تر و ما هم با شادی آن جمع شاد شدیم و شادی ما زمانی بیشتر شد که افراد حاضر در سالن یکی یکی برخاستند ، دستها را در دست همدیگر زنجیر نموده و یک صدا دعا کردند:

" خداوندا ، دانشی عطا فرما تا بتوانیم کلمات را مطابق با احکام الهیت به رشته تحریر در آوریم. غریزه فهم عزم عزیزت را در ما بکار، ما را به خدمت اراده خود در آورده و سند از خودگذشتگی مان را صادر کن، تا این کلمات در حقیقت از آن تو باشد نه از آن ما. شاید بدین وسیله دیگر لازم نشود که هیچ معتادی در هیچ جا از درد اعتیاد هلاک شود."

ما نیز با جمع بلند شدیم ، دست در دست هم دعای مخصوص را زمزمه کردیم و آرام آرام سالن را ترک نمودیم در حالیکه من مرتباً این جمله را تکرار می کردم که " خواستن توانستن است "

 

بــــرم صـاد

 

نمی دانم از کجا باید آغاز کرد ، از ابتدای حرکتمان بسمت «برم صاد» یا از لطافت و زیبایی یک شب پاییزی در دل بیابان دشتی ، از صداقت و سادگی «مراد» چوپان ایرانشهری یا خاطره سیل ویرانگر 1365.

بالاخره باید دل به دریا زد و از یک نقطه شروع نمود و چه بهتر که قلم را آزاد گذاشت تا خود بجنبش در آید ، چیدمان مطالب را می گذارم بعهده خوانندگان محترم که این دل بی تاب قافیه و ردیف نمی شناسد.

حوالی ظهر روز سه شنبه 27/9/1386 سید مهدی به محل کارم آمد و با همان رفتارشتاب زده همیشگی گفت: امشب شام جایی دعوت هستیم و تو هم حتما باید باشی، نه من پرسیدم کجا باید برویم و نه او بیشتر توضیح داد فقط ساعت 7 غروب از خورموج بطرف جنوب حرکت کردیم.

اول بار بود که با نام برم صاد آشنا می شدم و تلفظ صحیح آن تا چند روز برایم دشوار بود، آن شب هر چه به محل نزدیکتر می شدیم اشتیاقم برای دیدار بیشتر و بیشتر می شد، کیلومترها فاصله از جاده آسفالته یعنی دور شدن از دنیای ماشینی و خودرو وقتیکه در چهاردیواری بزرگی توقف نمود و پیاده شدیم تازه متوجه شدم در محل مورد نظر هستیم.

آنجا از نور بخار جیوه و سدیم و لامپهای پرمصرف و کم مصرف خبری نبود، صدای غرش موتورسیکلت ، زوزه یخچال و فریزر، بوق و کرنای تلویزیون و همچنین هیاهیوی جمعیت پریشان نیز بگوش نمی رسید و هر چه بود سکوت بود و آرامش صحرا که گهگاهی عوعوی سگ گله که به حضور ما اعتراض داشت آنرا بهم می زد. باور کنید اگر وانت اسماعیل که پیشاپیش ما حرکت می کرد نبود پیدا کردن آن مکان در تاریکی شب کاری سخت و حتی ناممکن بود چرا که ما امروزه عادت کرده ایم براساس نور ساطع شده از اجسام قضاوت نماییم و هر نقطه که نور نباشد لاجرم برای قابل روئیت نیست.

وقتی چشمانم به تاریکی عادت کرد و ماه هم از پس تکه ابری خارج شد خود را در محدوده مدرسه قدیمی ی روستا یافتم ، مدرسه ای خالی از دانش آموز که بجای خیل بچه های بازیگوش امروز گله احشام زینت بخش آن محل شده است.

برم صاد نامی بازمانده از یک آبادی،روستایی گمشده در تاریخ، تاریخی نچندان دور حتی بسیار نزدیکتر از آنچه فکرش را می کنید ،از معاصر هم معاصرتر.

برم صاد قریه ای با بیش از 80 خانوار جمعیت البته تا تاریخ 10/9/1365 و اکنون بیابانی هموار با شیارهای عمیق حفر شده توسط سیل بر چهره و چند اتاقک گلی نیمه مخروبه و دیگر هیچ.

میزبانان در حیاط مدرسه منتظر ما بودند و چنان مورد استقبال قرار گرفتیم که احساس کردم سالهاست همدیگر را می شناسیم ، بعد وارد اتاقی شدیم که با نور فانوسی روشن شده بود و برای ما که به نور شدید مهتابی و لامپ های جیوه و تنگستن خو گرفته ایم در وهله اول تاریک بنظر می رسید اما کم کم به تاریکی یا همان روشنایی مختصر عادت کردیم و اتفاقا چنان هیجان انگیز بود که مرا تشویق به نوشتن کرد اما چون کاغذی در اختیار نداشتم از هر موضوع و سوژه ای که بذهنم می رسید کلمه ای را روی new message گوشی موبایلم یادداشت می کردم تا بتوانم بعداً از آنها استقاده کنم که در مجموع چند کلمه زیر به ثبت رسید :

             «برم صاد ، مراد ، سکوت بیابان ، خرمن دور ماه ، سیل 65 و 24 جان باخته»

نشستن در کنار منقل گلی روی جاجیم گوشه اتاق و گوش دادن به حرف دل مردمی ساده دل و بی آلایش در سکوت استثنایی برم صاد چقدر لذت بخش و رویایی بود ، اصولاً هر چه نور کمتر باشد انسان راحت تر می تواند حرف دلش را بزند و چیز هایی را مطرح کند که طرح آنها در روشنایی مصنوعی مشکل است.

آن شب مراد با تمام وجود می خندید و با همان لهجه شیرین بلوچی با ما سخن می گفت ، او از گرما و تشباد تابستان برمصاد و شب هایی که از شدت گرما تا صبح خواب به چشم نداشته سخن راند و بیان داشت که خانواده اش در ایرانشهر سکونت دارند و مجبور است هر سه چهار ماه یک مرتبه به آنجا سفر کند، مراد بچه نداشت اما سخت دلتنگ خانواده اش بود.

در آن شب و در آن جمع دوستانه هر کسی از هر دری سخن گفت ، از پیدا شدن سر و کله کاندیداهای مجلس هشتم در منطقه برای کسب رأی تا گرانی افسار گسیخته و نگرانی اقشار آسیب پذیر و حتی موضوع زد و بند گروههای سیاسی کشور مورد بحث قرار گرفت ولی مراد تمام فکر و ذکرش دامهایش بودند او مرتباً از اطاق خارج می شد چشم به آسمان می دوخت و زیر لب چیزی زمزمه می کرد و دوباره به اطاق برمی گشت ، شاید مراد از خدایش طلب باران می نمود تا بزها و گوسفندانش گرسنه نمانند.

و من به یکباره تصمیم گرفتم برای استفاده هر چه بیشتر از زیبایی و طراوت صحرا از اطاق خارج شوم و گشت و گذاری در اطراف داشته باشم.

با برخاستن من علیرضا و رضا هم بلند شدند تا مرا همراهی کنند و هر سه با هم از چهار دیواری مدرسه خارج شدیم تا در آن شب سرد بر اتلال بازمانده از خشم طبیعت نقبی به گذشته بزنیم.

آسمان برم صاد پاک و زلال بود و نور ماه شب هشتم ذیحجه زمانیکه از پس ابر خارج شد زیبایی خیره کننده ای به آنجا می بخشید و چون پستی و بلندی و پدیده ی مرتفعی در آن دشت وجود نداشت تمام سطح بیابان بطور مساوی از نور مهتاب بهره مند می شدند.

در زیر نور ماه تا حدی می شد عمق فاجعه آذر 65 را مشاهده و احساس نمود ، سگ گله هم که گویا رضا را می شناخت از پارس کردن افتاد تا سکوت برم صاد جذاب تر شود.

رضا که 26 سالی سن داشت آماده بود تا با اولین سؤال ما از سرنوشت روستایش ، لب به سخن بگشاید.

او خاطرات 6 سالگی خود را که با توضیحات بزرگتر ها کامل نموده بود برایمان شرح داد.

او گفت روستای برم صاد تا قبل از 10/9/1365 بالای 300 نفر جمعیت داشته و بعد با نشان دادن مسیر رودخانه مُند که در روشنای ماه تا اندازه ای قابل تشخیص بود ما را توجیه نمود که برم صاد دقیقاً در شکم پیچ مُند واقع شده است و با تک بیت زیر خاطرات سیل را بیان کرد:

                       «ز برج قوس مانده بیست باقی ... که ناگه رود مُند گردیده ساقی»

رضا توضیح داد چطور بعد از سه شبانه روز بارندگی «بوی رودخانه» در غروب 9 آذر به مشام رسید و در آغازین ساعات بامداد 10/9/65 روستای برم صاد و بیشتر روستاهای حاشیه مُند در محاصره کامل سیل قرار گرفتند و بالا آمدن آب و تخریب پی در پی منازل مردم و محو شدن 20 روستا از صحنه روزگار نتیجه آن سیل ویرانگر بود.

رضا اظهار داشت در همین برم صاد 24 نفر طعمه سیل شدند و در بقیه روستاها نیز وضع به همین منوال بود ، او اسامی روستاهایی که صد در صد تخریب شده اند را بشرح ذیر اعلام نمود:

«4 تا مسیله ، گزک ، هلالی احمدی ، هلالی منصوری ، منگیزار ، شهِری ، باغ آلک ، سر کز ، برم صاد ، مرداب شور ، کلیبای حاجی پور ، کلیبای امامزاده ، چاه حسین جمال »

رضا گفت از روستاهای فوق الذکر فقط نامی در اذهان باقیمانده است و جمعیت بازمانده آن روستاها بعد از سیل در بردخون ، شهنیا ، مغدان و ... ساکن شده اند و عده ای دیگر روستایی جدید بنام «وحدت آباد» را در کنار روستای آبکش بوجود آورده اند و من تا علت عدم مراجعه مردم به روستاهای تخریبی را پرسیدم رضا بلافاصله جواب داد که چون منطقه سیل خیز تشخیص داده شده و در حریم و حوزه خطر رودخانه می باشند دولت اجازه اسکان مجدد در آن روستاها را نمی دهد.

رضا آن شب حتی آثار آب را در ارتفاع 5/1 متری دیوار مدرسه به ما نشان داد و گفت که بعضی از اهالی برای نجات خود از جریان سیل به بالای درختان پناه برده بودند، او از واژگون شدن تراکتور حامل جمعی از اهالی روستای مسیله و مرگ 16 سرنشین آن صحبت کرد و از مردی برایم گفت که بعد از مراجعه از شهر متوجه شد 6 نفر خانواده اش ازبین رفته اند و تنها بازمانده خانواده وی دختری خردسال بود که بطور معجزه آسایی نجات یافت.

رضا قصه زنی را بازگو نمود که سه شبانه روز سوار بر تنه نخلی بر آب شناور بود و زمانیکه او را از آب گرفتند هنوز نوزاد مرده اش را در آغوش داشت.

آن شب من چنان متأثر شدم که تحمل شنیدن ادامه این تراژدی برایم دشوار بود و با پیوستن سید مهدی به جمع ما  موضوع بحث عوض شد هر چند که سید مهدی نیز وابستگی خاصی به برم صاد داشت و او در آن شب موقعیت منزل پدر زنش را به ما نشان داد که هم اینک جزیی لاینفکی از بیابان محسوب می شد.

و اکنون برم صاد در سکوت بی شکَل (بدون سرو صدا) دشتی آرمیده و جزء خاطره ای از گذشته نه چندان دور و چند بنای مخروبه چیزی از آن باقی نیست ، برم صاد تصویری است از تلاش آدمی و قهر طبیعت و تجربه ای است تلخ برای نسل های حال و آینده تا همواره بدانند گاه طبع لطیف آب هم بنیان کن خواهد شد...